ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ(၁၅)

မေတြ႕တာၾကာၿပီေနာ္...။ (Long time no see!)
မနက္တိုင္း စာသင္ခန္းထဲမွာ ေစာင့္ေနက်တပည့္ေတြနဲ႕ ႏွစ္ရက္ေလာက္ေက်ာင္းပိတ္လို႕ ျပန္ေတြ႕ရင္ ဒီလိုပဲ ႏႈတ္ဆက္ေလ့ရွိတယ္..။ မဇၥ်ိမမွာ တကၠသိုလ္ေတြ၊ ရံုးေတြက စေနေန႕မွာလည္း ျပဴးျပဴးျပဲျပဲဖြင့္ၾကတာဆိုေတာ့ တစ္ပတ္မွာ တနဂၤေႏြတစ္ရက္ပဲ အားရက္ရတာကလား..။ ဘာသာေရးနဲ႕ ႏိုင္ငံေတာ္ဆိုင္ရာအထိမ္းအမွတ္ အမ်ားျပည္သူအားလပ္ရက္ေတြ သတ္မွတ္ထားတာ မ်ားေတာ့လည္း စေနတစ္ေန႕ကို အစိုးရက ျပန္ဆြဲထားရတဲ့ သေဘာပါ။

လြန္ခဲ့တဲ့ ေအာက္တိုဘာလက ဆိုရင္ လဆန္းပိုင္းမွာ ဒူရဂါနတ္သမီးပြဲေတာ္နဲ႕ လကုန္ပိုင္းမွာ ဒီပါ၀လီဆီးမီးထြန္းပြဲေတာ္ေတြအတြက္ တကၠသိုလ္တံခါးၾကီးပိတ္ထားလိုက္တာ စာသင္ခန္းေလးကို လြမ္းလုိ႕ မဆံုးဘူး..။ ဒီေတာ့လည္း တပည့္ေတြကို ေတြ႕ၿပီဆိုတာနဲ႕ '' Long time no see'' လုပ္မိေတာ့တာ..။ တကယ္ေတာ့ '' Long time no talk'' ကို လြမ္းတာလည္း ျဖစ္မယ္..။

မနက္ခင္း(၁၁-၁၁-၁၁)ဆီကေတာ့ သူ႕စာသင္ခန္းေလးထဲမွာ ပါဠိနဲ႕ ေထရ၀ါဒစိတ္၀င္စားတဲ့ ၾသစၾတီယားေက်ာင္းသူတစ္ေယာက္ တိုးလာပါတယ္။ တကၠသိုလ္အခ်င္းခ်င္း အျပန္အလွန္ေလ့လာေရး အစီအစဥ္နဲ႕ တိဘက္တကၠသိုလ္မွာ ေျခာက္လတာ တိဘက္စာေပ ၊မဟာယာနအဘိဓမၼာနဲ႕ ေထရ၀ါဒပါဠိပိဋကတ္ေတြကို ရႏိုင္သေလာက္ေလ့လာသြားမယ္လို႕ ဆိုပါတယ္..။ တကၠသိုလ္ဒုတိယအဓိပတိ(ပါေမာကၡခ်ဳပ္)ကိုယ္တိုင္က သူ႕စာသင္ခန္းကို ညႊန္းလိုက္တာမို႕ ''ဧဟိ သြာဂတံ'' (''Come, you are welcome'') လုပ္ရေပမွာပ..။ ၀ိဇၨာတန္း(ဒုတိယႏွစ္) ေက်ာင္းသား ရာဂ်ီဗ္ ကူးမာရ္ဆိုတဲ့ လားမားရဟန္းေလးနဲ႕ တြဲၿပီးသင္ယူဖို႕ စီစဥ္ေပးလိုက္ပါတယ္..။ သင္လက္စ ခုဒၵကနိကာယ္၊သုတၱနိပါတ္ဂါထာေတြကို ေခြ်းျပန္ေအာင္ ရွင္းရေလသေပါ့..။ ''No sweat'' လို႕ခပ္တည္တည္မလုပ္ႏိုင္ေၾကာင္းပါ..။

ဒီေတာ့မွ အြန္လိုင္းေပၚက ပါဠိေသာတုဇနစာသင္သားအေပါင္းကို ငဲ့ေစာင္းၾကည့္မိေတာ့တာ..။ ၾသစၾတီးယားသူ မသဲအူေလးလိုမ်ား ပိဋကတ္ေတာ္ၾကီးကို ဥာဏ္၀င္စား၊အဘိဓမၼာတရားနဲ႕ ေမြ႕ေလ်ာ္၊ ပါဠိစာေပနဲ႕ ေပ်ာ္ခ်င္သူစာသင္သားေတြလည္း ရွိတန္ေကာင္းေသးရဲ႕လို႕ ေတြးမိေလေတာ့ အတိတ္က ပါဠိစာသင္ခန္းေလးကို အတိတ္မွာ ထားခဲ့ႏိုင္ဘူးေပါ့..။ ေအာ္ အတိတ္အေၾကာင္း ေဟာင္းေျမ့ေပမယ့္....

အတိတ္ကာလ(Past Tense)ကို ပါဠိသဒၵါဆရာေတြက အဇၨတၱနီလို႕ ေခၚပါတယ္။ အဂၤလိပ္စာေပကေတာ့ Aorist လို႕ သံုးစြဲၾကေလရဲ႕..။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ အတိတ္လို႕သာ ရိုးရိုးေလး မွတ္ထားပါေလဦး.။ (ပါဠိသဒၵါက်မ္းေတြမွာ အတိတ္ကာလနဲ႕ ပတ္သက္ၿပီး အဇၨတၱနီ၊ဟိယ်တၱနီ၊ပေရာကၡာနဲ႕ ကာလာတိပတၱိဆိုၿပီး ခြဲျခားျပထားတာ ရွိတယ္. ေနာက္မွရွင္းျပမယ္ေလ..၊)

ၾကိယာေနာက္ဆက္ေလးေတြ မွတ္ရေအာင္ေလ...။
ဣ(i)-------------------------------------ဣံသု (iṃsu) ဥံဳ(uṃ)
ၾသ(o)၊ဣ (i) ----------------------------------ဣတၳ(ittha)
ဣံ(i)-------------------------------------- ဣမွာ(imā)ဣမွ(ima)

ကဲ အ(a)သရဆံုး ၾကိယာအေျခခံပုဒ္နဲ႕ ဆက္ၾကည့္..
ပစ(paca) (ခ်က္)

အပစိ--------------------------------အပစႎသု၊အပစံု
အပေစာ၊အပစိ----------------------အပစိတၳ
အပစႎ-------------------------------အပစိမွာ

အာ-သရဆံုးၾကိယာအေျခခံပုဒ္
ကိဏာ(kinā)(၀ယ္)
အကိဏိ-----------------------အကိဏႎသု၊အကိဏံု
အကိေဏာ၊အကိဏိ--------------အကိဏိတၱ
အကိဏႎ---------------------- ----အကိဏႎမွာ

ဧ-သရဆံုး ၾကိယာအေျခခံပုဒ္
ေဒေသ (dese) (ေဟာၾကား)

အေဒေသသိ-----------------အေဒေသသုံ
အေဒေသသိ----------------အေဒသိတၳ
အေဒေသသိ----------------အေဒေသသံု

ၾသ-သရဆံုးၾကိယာအေျခခံပုဒ္
ကေရာ(karo)(ျပဳလုပ္)
အကရိ-----------------------အကရႎသု၊အကရံု
အကရိ--------------------------အကရိတၳ
အကရႎ-------------------------အကရိမွ

ထူးျခားၾကိယာအေျခခံပုဒ္မ်ား
ဟန(hana) (သတ္)
အဟနိ---------------------------အဟနႎသု၊
အဟနိ---------------------------အဟနိတၳ
အဟနႎ----------------------------အဟနိမွာ

အသ(as)(ရွိ၊ျဖစ္)
အာသိ---------------------------------အာသံု
အာသိ----------------------------------အာသိတၳ
အာသႎ---------------------------------အာသိမွာ

မွတ္စု(၁)
အတိတ္ၾကိယာေတြရဲ႕ ေရွ႕မွာ ''အ'' ေလးတစ္လံုးပိုေနတာ သတိျပဳခဲ့မိမယ္ထင္တယ္..။ အဲဒါက ပံုေသေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ မထည့္လည္း ရပါတယ္။ Optional ပါပဲ..။ ဒီလိုေလ
အပစိ၊ ပစိ
အကိဏိ၊ကိဏိ
အေဒေသသိ၊ ေဒေသသိ
အကရိ၊ ကရိ
အဟနိ၊ ဟနိ လို႕ ႏွစ္မ်ိဳးသံုးလို႕ ရပါတယ္...။

မွတ္စု(၂)
အတိတ္ၾကိယာေတြရဲ႕ ေရွ႕မွာ '' မာ '' ဆိုတာေလး ထည့္ေပးၿပီး မလုပ္နဲ႕ မသြားနဲ႕ မလာနဲ႕ (Don't do) (Don't go) (Don't come) ဆိုတဲ့ ၀ါက်ေတြ ဖြဲ႕ႏိုင္တယ္..။ မာ အကရိ၊ မာ ဂစၦိ၊ မာ အာဂစၦိ..။

စကားလံုးအသစ္မ်ား
ဣဒါနိ(Now)
တဒါ(at that time, then)
ယဒါ( whenever, when) (ဒီ ယဒါနဲ႕ တဒါ အတြဲေလးေတာ့ ေသခ်ာဂရုစိုက္ခဲ့..)
ကဒါ(when?)

ေလ့က်င့္ခန္းေလးေတာ့ ေပးလိုက္ဦးမွ... ဆရာျဖစ္တုန္း တအုန္းအုန္း....တပည့္ျဖစ္ခိုက္ တငိုက္ငိုက္....

1. အဟံ တၾတ ၀သႎ။
2. ေတ ကဒါ တၾတ ဂစၦႎသု။
3. ယဒါ တြံ တေတာ အာဂစၦိ၊ တဒါ မယံ အၾတ အာသႎမွာ။
4. တုေမွ ကဒါ ဇိနိတၳ။
5. မယံ ဣဒါနိ ကိဏိမွာ။
6. ယေတာ အဟံ အဇာနႎ၊ တေတာ အ၀ဒႎ။
7. ေတ တဟႎ ေဒေသသံု။
8. အဟံ တဒါ ဣဓ အာသႎ။
9. ယဒိ ဧ၀ံ သိယာ၊ အဟ ဣဓ အာဂေစၦယ်ာမိ။
10. ကဒါ ေတ တၾတ ဟနႎသု။
11. တုေမွ မာ ဣဓ ၀သိတၳ။
12. မာ ေတ ဧ၀ံ ကရႎသု။

ပါဠိဘာသာနဲ႕ ေရးျပ..

1. သူတုိ႕ အဲဒီကို သြားခဲ့ၾကတယ္
2. ငါတို႕ ဒီမွာ ေနခဲ့ၾကသေပါ့..
3. မင္း ဘယ္တုန္းက အဲဒီက ျပန္လာခဲ့သလဲ
4. အဲဒီအခ်ိန္က မင္းက အဲဒီမွာ ရွိခဲ့တယ္
5. မင္းဒီမွာ ရွိေနခဲ့ခ်ိန္မွာ ငါတို႕က ဟိုကို သြားခဲ့ရတယ္...။
6. မင္း ဘယ္လို သိခဲ့တာလဲ။
7. ဘယ္အခ်ိန္က မင္း ၀ယ္ခဲ့သလဲ။
8. ငါထိကိုင္လိုက္ခ်ိန္မွာ ငါသိခဲ့တယ္။
9. ၾကားတဲ့အခ်ိန္မွာ စဥ္းစားခဲ့တယ္။
10. ဘယ္က လာခဲ့သလဲ။
    

ဒါပါပဲ..ဒါပါပဲ..
ဓမၼဂဂၤါ
(၁၂-၁၁-၁၁) နံနက္ ၃း၅၀ မွ ၆း၀၇ အထိ
(ျခင္ကိုက္ကိုက္နဲ႕ စာရိုက္ရတာမို႕ စာလံုးအထားအသို အက်အေပါက္မ်ား ျပန္ေကာက္ေပးၾကပါ...)

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ(၁၄)

မေရးရင္လည္း မေရးျဖစ္ေတာ့ဘူး...။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ စမိမွေတာ့ လမ္းဆံုးေရာက္ေအာင္ သြားပါမွ...။ ကဗ်ာဆရာ ဒကာတာရာမင္းေ၀ရဲ႕ '' လြယ္အိတ္ညိဳတစ္လံုးကို လြယ္ရင္း ရာဇ၀င္ထဲမွာ ခရီးဆက္ရဦးမယ္'' ဆိုသလိုပ..။ ေလ့က်င့္ခန္းေတြ ပံုမွန္လုပ္ၿပီး ပို႕တဲ့ တပည့္ေတြရဲ႕ ေလ့က်င့္ခန္းေတြကိုလည္း ဖတ္ရပါရဲ႕..။

မသိမသာ ေခ်ာင္ကပ္ရင္း ဟိုစၾကာ၀ဠာအနားေရးအထိ မစၥတာေဟာ့ကင္းရဲ႕ တြင္းနက္ၾကီးထဲထိ ပုန္ေရွာင္ၾကေလသူေတြလည္း မနည္းေပဘူး..။ ပိုးဖလံမ်ိဳး ပါဠိတိုး ကိုယ္က်ိဳးမနည္းေစလိုတဲ့ ဂုရုတစ္ပါးကေတာ့ ကရုဏာေတြ ဧရာ၀တီျမစ္ၾကီးေလာက္ပြားေပမယ့္ ...တပည့္ေက်ာ္အေပါင္းက ဥေပကၡာဆည္ၾကီးနဲ႕ ပိတ္ထားၾကေလဟန္ထင့္...။ ေရေတြ မစီး.....။ ေလ့က်င့္ခန္းေတြ မစီး...။ အထီးက်န္မင္နီတံတစ္ေခ်ာင္းနဲ႕...ေျခာက္ခမ္းေနတဲ့ ျမစ္ၾကီးထဲ...။
ေအာ္ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ....မအားခ်င္းၾကီးမက မအားၾကတာ....(ဟုတ္ေလာက္ေပရဲ႕..) လို႕သာ စုတ္တသပ္သပ္ ေလတခြ်န္ခြ်န္ ေမတၱာတံခြန္သာ လႊတ္ရေပေတာ့..။

အဲဒီလိုေလးမ်ား ဟုတ္ေလာက္ပါရဲ႕ ျဖစ္ေလာက္ပါရဲ႕လို႕မ်ား.. ပါဠိဘာသာနဲ႕ ေရးခ်င္ရင္ Optative (or Potential) Mood ၾကိယာမ်ားကို သံုးစြဲရပါသတဲ့..။ ပါဠိသဒၵါက်မ္းေတြကေတာ့ သတၱမီ၀ိဘတ္ၾကိယာလို႕ အမည္တပ္ၾကေလရဲ႕..။ ဘုရားရွင္က မိဂဒါ၀ုန္ကို ဓမၼစၾကာတရားဦးေဟာဖို႕ အၾကြလမ္းမွာ ဥပကၾကီးနဲ႕ေတြ႕ေတာ့ ငါဘုရားဟာ ျပိဳင္ဘက္မဲ့ေအာင္ႏိုင္သူ (အနႏၱဇိန)လို႕လည္း မိန္႕ျမြက္လိုက္ေရာ.. ဥပကၾကီးက မယံုေရးခ်မယံု.. ဒါေပမယ့္ ယဥ္ေက်းစြာ ''ဟုတ္ေလာက္ပါရဲ႕ ငါ့ရွင္ရယ္''တဲ့ ေျပာသြားတာ ဒီၾကိယာနဲ႕ပဲ..။ ဟုေပယ် အာ၀ုေသာ....။

ဒီၾကိယာ
ရဲ႕ နယ္ပယ္ကလည္း သင္ခန္းစာ (၁၃)မွာ ျပခဲ့တဲ့ ပဥၥမီ၀ိဘတ္မ်ားလို က်ယ္ျပန္႕ပါတယ္..။
မေရရာမႈ(Supposition)
သံသယ(Doubt)
ျဖစ္ႏိုင္ေခ်(Possibility)
ႏုညံ့တဲ့ခိုင္းေစမႈ(Mild Command)
ေတာင္းဆိုမႈ(Request)
ဖိတ္ေခၚမႈ(Invitation)
ယဥ္ေက်းတဲ့ေမးခြန္း( Courteous Question)နဲ႕
၀တ္ျပဳဆုေတာင္းျခင္း( Prayer) ဆိုတဲ့ အဓိပၸါယ္ေတြနဲ႕ ဒီၾကိယာေတြကို သံုးစြဲရပါတယ္..။

အဂၤလိပ္ဘာသာနဲ႕ ဘာသာျပန္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ may, might, should , would ဆိုတဲ့ အကူၾကိယာေတြကို သံုးစြဲရမွာပ..။ ျမန္မာလိုေတာ့ ...ျဖစ္ေလာက္တယ္ ျဖစ္သင့္တယ္ ျဖစ္ပါေစ...ဆိုတာမ်ိဳးေပပဲ..။

ၾကိယာေနာက္ဆက္ေလးေတြ မွတ္ရေအာင္ေလ...။

ဧယ် -------------------------------------ဧယ်ံဳ
ဧယ်ာသိ----------------------------------ဧယ်ာထ
ဧယ်ာမိ...............................................................ဧယ်ာမ


ကဲ အ(a)သရဆံုး ၾကိယာအေျခခံပုဒ္နဲ႕ ဆက္ၾကည့္..
ပစ(paca) (ခ်က္)
ပေစယ်------------------ပေစယ်ံဳ
ပေစယ်ာသိ--------------ပေစယ်ာထ
ပေစယ်ာမိ-----------------ပေစယ်ာမ

အာ-သရဆံုးၾကိယာအေျခခံပုဒ္
ကိဏာ(kinā)(၀ယ္)
ကိေဏယ်---------------ကိေဏယ်ဳံ
ကိေဏယ်ာသိ-----------------ကိေဏယ်ာထ
ကိေဏယ်ာမိ---------------------ကိေဏယ်ာမ

ဧ-သရဆံုး ၾကိယာအေျခခံပုဒ္
ေဒေသ (dese) (ေဟာၾကား)
ေဒသယ်--------------------ေဒေသယ်ံဳ
ေဒေသယ်ာသိ------------------ ေဒေသယ်ာထ
ေဒေသယ်ာမိ-------------------- ေဒေသယ်ာမ


ၾသ-သရဆံုးၾကိယာအေျခခံပုဒ္
ကေရာ(karo)(ျပဳလုပ္) (ထူးျခားတဲ့ ပုဒ္ေတြ ပုဒ္လာတာကို သတိျပဳ..)
ကေရယ် (ကယိရာ၊ကေရ) --------------------------- ကေရယ်ံဳ(ကယိရံု)
ကေရယ်ာသိ(ကယိရာသိ)-------------------------------ကေရယ်ာထ(ကယိရာထ)
ကေရယ်ာမိ(ကယိရာမိ)------------------------------- ကေရယ်ာမ(ကယိရာမ)

ထူးျခားၾကိယာအေျခခံပုဒ္မ်ား
ဟန(hana) (သတ္)
ဟေနယ်--------------------------------- ဟေနယ်ံဳ
ဟေနယ်ာသိ------------------------------ ဟေနယ်ာထ
ဟေနယ်ာမိ -------------------------------------ဟေနယ်ာမ

အသ(as)(ရွိ၊ျဖစ္)
သိယာ(အႆ)--------------------------------------သိယ်ံဳ (အႆု၊သိယံသု)
သိယာ(အႆ) ---------------------------------------- အႆထ
သိယံ(အႆံ)------------------------------------- အႆာမ

စကားလံုးအသစ္ေလးေတြ မွတ္ၾကေပဦး..။ အသံုးတည့္မွာပါ..။

ဣတၳံ -ယင္းသို႕အားျဖင့္..ဤနည္းျဖင့္... ဒီလိုနဲ႕...(thus, in this way)
တထာ -ထိုနည္းအားျဖင့္၊ ထို႕အတူ (So, in that way)
ယထာ -အၾကင္သို႕ေသာနည္းျဖင့္၊ (in whatever way, such as)
ုကထံ-ဘယ္သို႕ေသာနည္းျဖင့္၊ ဘယ္လိုနည္းနဲ႕ (How?, in what way?)
ဧ၀ံ-ဤသို႕
န- မဟုတ္
သေစ -အကယ္၍ (if)
ယဒိ-အကယ္၍ (if)

ဒီၾကိယာေတြနဲ႕တြဲၿပီး သေစ သို႕မဟုတ္ ယဒိဆိုတဲ့ စကားလံုးေတြ သံုးေလ့ရွိတယ္..။ ''အကယ္၍ '' ဆိုတဲ့ အဓိပၸါယ္နဲ႕ေလ..။ အဂၤလိပ္ဘာသာစကားမွာေတာ့ Conditional ၀ါက်ေတြလို႕ ေျပာရင္ ထင္သာျမင္သာရွိေလမလား..။

အကယ္၍ သင္ ထမင္းခ်က္လ်င္ ငါစားရေပလိမ့္မည္။
ႈIf you (would) cook , I would eat... ဆိုသဟာမ်ိဳးေပပ..

ပါဠိလိုေလး ေရးၾကည့္ေတာ့
သေစ တြံ ဘတၱံ ပေစယ်ာသိ၊ အဟံ ဘုဥၹာမိ။

သူသြားမည္ဆိုလ်င္ သြားႏိုင္၏။
If he would go, he is able.
သေစ ေသာ ဂေစၦယ်၊ ေသာ သေကၠာတိ။ (သကၠ=စြမ္းႏိုင္)(be able)

ေလ့က်င့္ခန္းေလးေတြ လုပ္လိုက္ရင္ သေဘာေပါက္သြားမွာပါ..။
ျမန္မာျပန္ၾကပါ (ျပည္ေတာ္ျပန္ျခင္း မျပန္ျခင္း ပါဠိသင္ခန္းစာနဲ႕ မဆိုင္.)

1. ေသာ တၾတ ကေသယ်။
2. တုေမွ ဣဓ ၀ေပယ်ာထ။
3. မယံ ပေႆယ်ာမ။
4. ေတ တဟႎ သေယယ်ံဳ။
5. အဟံ ဖုေသယ်ာမိ။
6. တြံ စိေႏၱယ်ာသိ။
7. မယံ တဟႎ ဂေစၦယ်ာမ။
8. အဟံ စိေနယ်ာမိ။
9. ကုေတာ ေတ အာဂေစၦယ်ံဳ။
10. ကုၾတ မယံ ၀ေသယ်ာမ။
11. ယၾတ ေတ ၀ေသယ်ံဳ၊ မယံ တၾတ ဂေစၦယ်ာမ။
12. ယဟႎ ေတ နိသီေဒယ်ံဳ၊ တေတာ တုေမွ အပဂေစၦယ်ာထ။
    

ပါဠိေဒ၀၊ ပါဠိေဒ၀ီမ်ားအတြက္ ပါဠိဂုရုရဲ႕ .ပဥွာ...

1. ငါ ဒီမွာ ေနသင့္တယ္..
2. သူတို႕ ဒီေနရာက အေ၀းသြားၾကေလာက္ၿပီ။
3. ဘယ္ကို ငါတို႕ ေျပးၾကပါ့..။
4. သူတို႕ အဲဒီမွာ ေအာင္ႏိုင္ၾကမွာပါ..။
5. မင္းသိသင့္တာေပါ့။
6. သူတို႕ အႏိုင္ရသင့္တယ္..။
7. ငါတို႕ ဘယ္ေနရာက ၀ယ္သင့္သလဲ..။
8. မင္း အဲဒီကို ခ်ဥ္းကပ္သင့္တယ္။
9. မင္း ဒီအတိုင္းပဲ လုပ္သင့္တယ္။
10. မင္း ငါေျပာသလို လုပ္ပါ။
11. သူ တရားေဟာသင့္တယ္။

ဓမၼဂဂၤါ
(၂၇-၉-၂၀၁၁)

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ(၁၃)

အာဏတၱိ၀ိဘတ္(Imperative Mood)
သင္တန္းသားေတြ ၿငိမ္ေနလြန္းလို႕ ၪာဏ္၀ါၪာဏ္ျပာေတြ သံုးၿပီး ဘေလာ့စာမ်က္ႏွာေပၚကို ဗီယက္နမ္ဆရာေတာ္ၾကီးနဲ႕ မစၥတာစတီးဗ္ေဂ်ာ့ဘ္စ္တို႕ကို ဖိတ္ၿပီး အိပ္ငိုက္ေျပေအာင္ လုပ္လိုက္ရေသး...။ သတင္းဆိုေတာ့လည္း ဖတ္ၾကေပသား။ တစ္ပတ္အတြင္းမွာ ပါဠိသင္ခန္းစာဖတ္တဲ့ သူ (ေယာင္ၿပီးေတာ့ ကလစ္မိသူက)ေတာ့ ဒါဇင္ႏွစ္ခုေတာင္ျပည့္ဖို႕ မလြယ္..။ေအာ္ သတင္းနည္းပညာေခတ္ၾကီးေပပဲကိုး..။ ကဲ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ သာပါေစ ေဟာႏၱဳ မာပါေစ ေဟာႏၱဳ အားလံုး ေမတၱာေရျဖန္း လန္းၾကေစေၾကာင္းပါ..။

အဲသလိုေလးမ်ား ပါဠိလို ေမတၱာပို႕ၾကဖို႕ဆိုရင္ အာဏတၱိ၀ိဘတ္(Imperative Mood)ကို သံုးရပါသတဲ့..။ ျမန္မာလို ေျပာရရင္ေတာ့ အမိန္႕ေပးခိုင္းေစျခင္းၾကိယာအမ်ိဳးအစားပါပဲ..။ ဒီၾကိယာအမ်ိဳးအစားကို ပါဠိသင္ရိုးမွာ ပဥၥမီ၀ိဘတ္လို႕ အမည္သတ္မွတ္ထားပါတယ္..။ ေန႕တိုင္းဘုရားရွိခိုးေမတၱာပို႕ေနၾကတဲ့ သူေတာ္ေကာင္းသူျမတ္ေလာင္းေတြကေတာ့ ရင္းႏွီးေနၾကမွာပါ...။ အဟံ အေ၀ေရာ ေဟာမိ၊ အဗ်ာပေဇၨာ ေဟာမိ...ကဲဆက္ဆို..မဂၤလာပါ ပရိသတ္ၾကီးေရ

ဒီၾကိယာကို အသံုးျပဳျပီး ဆုေတာင္းတာ(Supplication) ဆုေပးတာ(Blessing) အမိန္႕ေပးတာ (Command) အၾကံၪာဏ္ျပဳတာ(Gentle Advice)နဲ႕ က်ိန္္စာတိုက္တာ(Curse)ေတြကို လုပ္ႏိုင္ပါသတဲ့...။ ဆင္ဆင္ျခင္ျခင္သာ လုပ္ၾကေပေရာ ။ လက္ထဲေသနတ္ေလးေရာက္တာနဲ႕ ေသြးေျပာင္းမသြားေလနဲ႕... (ဗိုလ္ေအာင္ဒင္..

ၾကိယာပံုစံေတြက လြယ္ပါတယ္..။ ပစၥဳပၸဳန္ကာလ(Present Tense) နဲ႕ နည္းနည္းေလးပဲ ကြဲတာပါ..။
ပစၥဳပၸန္ကာလ(Present Tense)မွာက

တိ------------------------------- ႏၱိ
သိ ----------------------------- ထ
မိ-------------------------------- မ

ဒီမွာက
တု ---------------------------------ႏၱဳ
ဟိ --------------------------------ထ
မိ ---------------------------------မ

အ-သရဆုံး ၾကိယာအေျခခံပုဒ္နဲ႕ တြဲစပ္ၾကည့္ရေအာင္၊ အဂၤလိပ္ဘာသာျပန္ေလးပါထည့္ေပးလိုက္ရင္ လြယ္သြားမလား ေခါင္းကိုက္သြားမလား..တတ္ႏိုင္ဘူး...။(မွတ္ရမွာက ဟိ-၀ိဘတ္ရဲ႕ ေရွ႕မွာ အ(a)သရက အာ(ā)သရေျပာင္းေနတာ ေတြ႕ရမယ္။ ၿပီးေတာ့ အ-သရနဲ႕ အာသရဆံုးၾကိယာအေျခခံပုဒ္ေတြရဲ႕ ေနာက္မွာ အဲဒီ ဟိ-၀ိဘတ္မပါဘဲလည္း သံုးႏိုင္တယ္..။)

ကဲ ၾကည့္ပါ..။

ပစ(paca) (ခ်က္)
ေသာ ပစတု (သူခ်က္ပါေစ) (He may cook.) (May he cook.) (Let him cook)
ေတ ပစႏၱဳ (သူတို႕ခ်က္ၾကပါေစ) (They may cook)(May they cook.)(Let them cook)

တြံ ပစာဟိ (ပစ) (သင္ခ်က္ပါ) (You may cook.) (May you cook.) (Let you cook.)
တုေမွ ပစထ (သင္တို႕ခ်က္ၾကပါ) (You all may cook)( May you all cook.) (Let you all cook.)

အဟံ ပစာမိ (ငါခ်က္မည္) (I may cook.) (May I cook.) (Let me cook.)
မယံ ပစာမ (ငါတို႕ခ်က္ၾကမည္။) (We may cook.) (May we cook.) (Let us cook.)

အာ-သရဆံုးၾကိယာအေျခခံပုဒ္
ကိဏာ(kinā)(၀ယ္)
ကိဏာတု -----------------ကိဏႏၱဳ (ဒီၾကိယာမွာ အာ(ā)-သရက အ(a)သရေျပာင္းေနတာေတြ႕မယ္)
ကိဏာဟိ ------------------ကိဏာထ
ကိဏာမိ ---------------------ကိဏာမ



ဧ-သရဆံုး ၾကိယာအေျခခံပုဒ္
ေဒေသ (dese) (ေဟာၾကား)
ေဒသတု ----------------------ေဒေသႏၱဳ
ေဒေသဟိ -------------------- ေဒေသထ
ေဒေသမိ---------------------- ေဒေသမ

ၾသ-သရဆံုးၾကိယာအေျခခံပုဒ္
ကေရာ(karo)(ျပဳလုပ္)
ကေရာတု----------------------------- ကေရာႏၱဳ
ကေရာဟိ -------------------------------ကေရာထ
ကေရာမိ-------------------------------- ကေရာမ

ထူးျခားၾကိယာအေျခခံပုဒ္မ်ား
ဟန(hana) (သတ္)
ဟနတု၊ဟႏၱဳ--------------------------------- ဟနႏၱဳ
ဟနာဟိ၊ ဟန------------------------------ ဟနထ
ဟနာမိ -------------------------------------ဟနာမ

အသ(as)(ရွိ၊ျဖစ္)
အတၳဳ ------------------------------------------သႏၱဳ
အာဟိ ---------------------------------------- အတၳ
အသၼိ ၊အမွိ ------------------------------------- အသၼ၊အမွ

ဒီၾကိယာနဲ႕ တြဲၿပီး မသြားနဲ႕ (Don't go) မစားနဲ႕ (Don't eat) လို႕ တားျမစ္ခ်င္ၿပီဆိုရင္ေတာ့ မာ ဆိုတဲ့ စကားလံုးေလးထည့္သံုးရပါတယ္။ မာ ဂစၦာဟိ(မာ ဂစၦ) ၊ မာ ဘုဥၨာဟိ (မာ ဘုဥၨ) ...

နည္းနည္းမ်ားသြားၿပီထင္တယ္..။
ေသြးပူေလ့က်င့္ခန္းေလးေတာ့ သည္းခံၿပီး လုပ္လုိက္ၾကေပဦး...။ ေလ့က်င့္ခန္းမလုပ္မီ ၾကိယာေတြနဲ႕ တြဲသံုးဖို႕ ၾကိယာ၀ိေသသန(Adverbs)ေလးေတြ မျဖစ္မေနမွတ္ၾကရဦးမွာပါ...။

ေနရာေဒသႏွင့္ ကာလျပၾကိယာ၀ိေသသနမ်ား(Demonstrative Adverbs)
အၾတ၊ဧတၳ၊ဣဓ၊ဣဟ( ဤေနရာ၌)(here)
တၾတ၊တတၳ၊တဟႎ(ထိုေနရာ၌)(there)
အေတာ၊ဣေတာ(ဤေနရာမွ)(from here)
တေတာ(ထိုေနရာမွ၊ ထိုအရာမွ၊ ထို႕ေၾကာင့္)(from there, from that, therefore)

ဆက္ႏႊယ္မႈျပၾကိယာ၀ိေသသနမ်ား(Relative Adverbs)
ယၾတ၊ယတၳ၊ယဟႎ(အၾကင္ေနရာ၌)(where, where ever)
ယေတာ (အၾကင္ေနရာမွ၊အၾကင္အရာမွ၊ အၾကင့္ေၾကာင့္)(from where, from what,wherefore)


ေမးခြန္းျပၾကိယာ၀ိေသသနမ်ား(Interrogative Adverbs)

ကုၾတ၊ကတၳ၊ကုဟႎ၊ကဟံ(ဘယ္ေနရာ၌၊ဘယ္ေနရာသို႕)(where?)
ကုေတာ (ဘယ္ေနရာမွ)(from where? From what?)

ျမန္မာျပန္ဖို႕...

1. ေသာ ဣဓ ၀သတု။
2. ေတ တတၳ ဂစၦႏၦဳ။
3. တုေမွ ဣဓ မာ နိသီဒထ။
4. မယံ တေတာ ကိဏာမ။
5. ကုၾတ တုေမွ ၀သထ။
6. ယေတာ ေတ အာဂစၦႏၱိ၊ အဟံ တၾတ ဂစၦိႆာမိ။
7. ယၾတ ေတ ၀သႏၱိ၊ မယံ တေတာ အာဂစၦာမ။
8. မယံ ဣေတာ ကုဟႎ ဂစၦိႆာမ။
9. ေတ တၾတ တေနာႏၱဳ။
10. ယၾတ ေတ ၀သႏၱိ။ တၾတ တုေမွ ေဒေသထ။

ပါဠိလို ေရးျပ...

1. သူတို႕ ဒီကို လာၾကပါေစ။
2. မင္း ဘယ္မွာ ေနတာလဲ။
3. မင္း သိပါေစ။
4. မင္း ေအာင္ျမင္ပါေစ။
5. ငါ မင္းရွိရာ လာမယ္။

ေလ့က်င့္ခန္းေတြ လုပ္တဲ့ေနရာမွာ ဆက္ႏႊယ္မႈျပၾကိယာ၀ိေသသန(Relative Adverbs)ေတြနဲ႕ ပတ္သက္ၿပီး စိတ္အေႏွာက္အယွက္ျဖစ္ေတာ့မယ္ဆိုတာ သိေနတယ္..။
ပါဠိမွာ (ယ) နဲ႕ (တ) ဆိုတဲ့ စကားလံုးႏွစ္လံုးဟာ သိပ္ၿပီးတြင္က်ယ္တယ္၊ ျမန္မာစကားမွာေတာ့ အၾကင္(ယ) နဲ႕ ထို( တ)ေပပဲေပါ့။

''အၾကင္အရပ္၌ သူသည္ ေန၏။ ထိုအရပ္သို႕ ငါသြားအံ့။'' ဆိုတာမ်ိဳးပါ။
ပါဠိနဲ႕ ေရးၾကည့္ေတာ့
''ယၾတ ေသာ ၀သတိ၊ တၾတအဟံ ဂစၦာမိ၊'' ျဖစ္သြားတာပါ။
အဂၤလိပ္လို ေရးျပမွ နားလည္မယ္ဆိုရင္ ဒီလိုပါ
I go there where he lives.
သူေနတဲ့ဆီ ငါသြားမယ္ လို႕ ေျပာခ်င္တာပါ...။
မရွင္းေသးရင္လည္း ရႈပ္ထားလိုက္ဦး....။


ဓမၼဂဂၤါ
(၂၆-၀၈-၂၀၁၁)

(ေဖ့စ္ဘြတ္ခ္မွာ သြားဖတ္ရင္ အဆင္ပိုေျပမယ္ ။ ဘေလာ့စာမ်က္ႏွာမွာ အနည္းကိန္း အမ်ားကိန္းေတြ လိုင္းခြဲရင္ ပူးကပ္သြားေတာ့ ေ၀၀ါးသြားႏိုင္တယ္..။)

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ(၁၂)

အနာဂတ္ကာလ (Future Tense)ကို သြားၾကေတာ့မွာပါ။

အိမ္း အိမ္း ေနာက္ကိုလည္း လွည့္ မၾကည့္ရဲေပဘူး။ ယခင့္ယခင္ တက္ၾကြကုန္၊ မတက္ၾကြေလကုန္ေသာ တပည့္ေက်ာ္ တပည့္ေမာ္ တပည့္ေခ်ာ္ အဲ တပည့္ေတာ္ေတြ ရွိမွ ရွိၾကပါေသးေလစ။ အြန္လိုင္းစာသင္ခန္းဆိုေတာ့ (Attendance)ေခၚလို႕လည္း မရ။။ ဆရာတူ တပည့္ေတြဆိုရင္ေတာ့ ခက္ကေရာ။ ဆရာကလည္း ေက်ာင္းေျပးခ်န္ပီယံ..။ သင္တန္းေတြရဲ႕ ထံုးစံအတိုင္း ေနာက္ဆံုးေတာ့ ဆရာနဲ႕ ေက်ာက္သင္ပုန္းပဲ က်န္တတ္ျမဲဓမၼတာေပကိုး..။

ခုေတာ့ ကီးဘုတ္ေတာ္ၾကီးနဲ႕ ဘုန္းေမာင့္တစ္ကိုယ္တည္းရယ္...ထင္ပါရဲ႕.။

ိဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ေရွ႕က ကြန္ျပဴတာေက်ာက္သင္ပုန္း(Screen)ကိုပဲ ေငးၿပီး အနာဂတ္ကာလကို သြားၾကေပတာပ..။

ပစၥဳပၸန္ကာလ( Present Tense) ပံုစံေလးေတြနဲ႕ ဆင္တူရိုးမွားပါပဲ॥။
ၾကိယာအေျခခံပုဒ္ေတြရဲ႕ေနာက္မွာ ဆက္ေပးရမယ့္ ၀ိဘတ္ေလးေတြ ၾကည့္ေလ॥။

(Third Person ) ႆတိ (ssati) ---------------ႆႏၱိ(ssanti)
(Second Person) ႆသိ (ssasi) ------------- ႆထ( ssatha)
(First Person) ႆာမိ (ssāmi) -------------- ႆာမ(ssāma)

ပစ(Paca) ဆိုတဲ့ အ-သရဆံုး ၾကိယာအေျခခံပုဒ္ရဲ႕ေနာက္မွာ ဆက္ၾကည့္ၾကရေအာင္..
အဲဒီလို ဆက္တဲ့အခါ မ်ားေသာအားျဖင့္ ၾကိယာအေျခခံပုဒ္(Verbal base)နဲ ၀ိဘတ္(Verbal Termination)ၾကားထဲမွာ ဣ (i) သရေလးထည့္ေပးရတယ္..။ ဣသရဆိုေပမယ့္ သေကၤတ( -ိ) ေလးထည့္ေပးရမွာပါ..။ ဧ-သရဆံုးၾကိယာအေျခခံပုဒ္ေတြရဲ႕ ေနာက္မွာေတာ့ ထည့္စရာမလိုဘူးလို႕ မွတ္ထားၾကေပဦး..။

ဒီလိုေလ..
paca+i+ssati=pacissati
ပစ+ (-ိ) +ႆတိ=ပစိႆတိ

ေသာ ပစိႆတိ။
(သူသည္ ခ်က္လိမ့္မည္။)
ေတ ပစိႆႏၱိ။ (သူတို႕သည္ ခ်က္ၾကလိမ့္မည္။)

တြံ ပစိႆသိ။ (သင္သည္ ခ်က္လိမ့္မည္။)
တုေမွ ပစိႆထ။ (သင္တို႕သည္ ခ်က္ၾကလိမ့္မည္။)

အဟံ ပစိႆာမိ။ (ငါသည္ ခ်က္လိမ့္မည္။)
မယံ ပစိႆာမ။ (ငါတို႕သည္ ခ်က္ၾကလိမ့္မည္။)

အာ-သရဆံုးၾကိယာအေျခခံပုဒ္

(ကိဏာ=၀ယ္ယူ)
ကိဏိႆတိ --------------- ကိဏိႆႏၱိ
ကိဏိႆသိ---------------- ကိဏိႆထ
ကိဏိႆာမိ----------------- ကိဏိႆာမ


ဧ-သရဆံုး ၾကိယာအေျခခံပုဒ္
ေဒေသ (ေဟာၾကား)
ေဒေသႆတိ ----------------ေဒေသႆႏၱိ
ေဒေသႆသိ ----------------ေဒေသႆထ
ေဒေသႆာမိ ------------------ေဒေသႆာမ


ၾသ-သရဆံုးၾကိယာအေျခခံပုဒ္
ကေရာ (ျပဳလုပ္)
ကရိႆတိ -----------------ကရိႆႏၱိ
ကရိႆသိ -----------------ကရိႆထ
ကရိႆာမိ ------------------ကရိႆာမ

ရွိ/ျဖစ္ၾကိယာ (Verb to Be)အျဖစ္သံုးရတဲ့ အသ (as)ဆိုတဲ့ ၾကိယာအေျခခံပုဒ္အတြက္ အနာဂါတ္ကာလပံုစံမရွိေလေတာ့ ဘ၀(bhava) ဆိုတဲ့ ၾကိယာအေျခခံပုဒ္ကို အစားသံုးစြဲရပါတယ္..။

ဘ၀ိႆတိ -----------------------------ဘ၀ိႆႏၱိ
ဘ၀ိႆသိ ---------------------------ဘ၀ိႆထ
ဘ၀ိႆာမိ ----------------------------ဘ၀ိႆာမ

ေလ့က်င့္ခန္းပူပူေႏြးေႏြးေလးေတြပါ..။ အေဟာင္းေတြကေတာ့ ေခ်ာင္ထိုးထားလို႕ ေအးစက္ကုန္ၿပီ..။ ျမန္မာျပန္ၾကည့္ဦး..စာအုပ္ကိုဖြင့္ၾကည့္ၿပီး ေျဖပါ..။ း)

1. အဟံ ၀သိႆာမိ။
2. တုေမွ ဂစၱိႆထ။
3. ေတ အာဂစၦိႆႏၱိ။
4. မယံ နိသီဒိႆာမ။
5. တြံ သယိႆသိ။
6. အဟံ ဥ႒ဟိႆာမိ။
7. ေတ အပဂစၦိႆႏၱိ။
8. အဟံ ဇာနိႆာမိ။
9. ေတ ဇိနိႆႏၱိ။
10. တုေမွ သုဏိႆထ။

ပါဠိပါရဂူေလာင္းလ်ာမ်ားအတြက္..

1. ငါ သိလိမ့္မယ္။
2. သူတို႕ အႏိုင္ရလိမ့္မယ္။
3. သူ ဖုံးကြယ္ထားလိမ့္မယ္။
4. ငါ ပြားမ်ားလိမ့္မယ္။
5. သူတို႕ ခုိးၾကလိမ့္မည္။
6. သူ ခ်ဲ႕ထြင္လိမ့္မယ္။
7. ငါတို႕ ေရြးခ်ယ္ၾကလိမ့္မယ္။
8. ငါတို႕ ရရွိၾကလိမ့္မယ္။
9. သူ သြားစားလိမ့္မယ္။
10. သူတို႕လာၾကလိမ့္မယ္။

Vocabulary (ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္သည့္အခါ အလြယ္တကူ ကူးရန္..စကားလံုးမ်ား)
၀သတိ (ေန၏)
ကသတိ (ထြန္ယက္၏)
ဧတိ (လာ၏)
၀ပတိ (စိုက္ပ်ိဳး၏)
ဇိနာတိ(ေအာင္ႏိုင္၏)
ဘာေ၀တိ (ပြားမ်ား၏၊ တိုးတက္ေအာင္လုပ္၏)
ဃာယတိ(အနံ႕ရ၏၊ အနံ႕ခံ၏)
သာယတိ(အရသာခံ၏)
ဖုသတိ(တို႕ထိ၏)
စိေႏၱတိ (ၾကံစည္၏)
သုဏာတိ (နားေထာင္၏)
တေနာတိ(ခ်ဲ႕ထြင္၏၊ျဖန္႕က်က္၏)
္
ဓမၼဂဂၤါ
(၁၇-၈-၂၀၁၁)
ဘေလာ့မွာ ဖတ္ရတာ အဆင္မေျပရင္ ေဖ့စ္ဘြတ္ခ္ေတာ္သို႕ ၾကြေရာက္ၾကေလကုန္ရာသတည္း...။

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ(၁၁)

အခု သင္ခဲ့ၿပီးတာေတြက အ-သရဆံုး ပါဠိၾကိယာအေျခခံပုဒ္ေတြပါ..။

ျပန္ၾကည့္ေလ ပစ (paca) စရ (cara) သယ (saya) ဆိုတဲ့ ပုဒ္ေတြမွာ အ (a) သရေလးေတြနဲ႕ အဆံုးသတ္ထားတာ ေတြ႕လား…။ (တစ္ျခားလား ေတြ႕ၾကရဲ႕လား ပရိသတ္ၾကီးေရ..။)

ဒီေန႕ သိေစခ်င္တာက အာ-သရဆံုး၊ ဧ-သရဆံုးနဲ႕ ၾသ-သရဆံုးၾကိယာအေျခခံပုဒ္ေတြပါ..။

အာ-ဧ - နဲ႕ ၾသ-သရဆံုး ၾကိယာအေျခခံပုဒ္ေတြကို ပစၥဳပၸန္၀ိဘတ္မ်ားနဲ႕ စဥ္ၾကည့္ၾကမယ္॥။ ၾကိယာအေျခခံပုဒ္ေတြနဲ႕ အတူ အရင္းအျမစ္ဓါတ္ (Verbal Root)ေလးေတြပါ တြဲၿပီး ေဖာ္ျပလိုက္တယ္॥။ ရင္းႏွီးသြားတာေပါ့ေလ ။ မရွင္းရင္ေတာ့ ေမးဗ်ာ॥ ငံုစိစိေတာ့ လုပ္မေနနဲ႕॥။ (နီးစပ္ရာၿမိဳ႕ျပတိုင္းႏိုင္ငံက ပါဠိတတ္ပြန္တဲ့ ဆရာေတာ္ဘုရားမ်ားကိုလည္း ေမးျမန္းႏိုင္ပါေၾကာင္း॥။ အေခါက္ခံရေသာ္ ဆရာနဲ႕ မဆုိင္… တိန္)


အာ-သရဆံုးၾကိယာအေျခခံပုဒ္

ဓါတ္(ကီ ) - ၾကိယာအေျခခံပုဒ္ = ကိဏာ(၀ယ္)

ကိဏာတိ ကိဏႏၱိ

ကိဏာသိ ကိဏာထ

ကိဏာမိ ကိဏာမ



ဧ-သရဆံုး ၾကိယာအေျခခံပုဒ္

ဓါတ္ (ဒိသ) ၾကိယာအေျခခံပုဒ္=ေဒေသ (ေဟာၾကား)

ေဒေသတိ ေဒေသႏၱိ

ေဒေသသိ ေဒေသထ

ေဒေသမိ ေဒေသမ

ၾသ-သရဆံုး ၾကိယာအေျခခံပုဒ္

ဓါတ္ (ကရ) ၾကိယာအေျခခံပုဒ္=ကေရာ (ျပဳလုပ္)

ကေရာတိ ကေရာႏၱိ

ကေရာသိ ကေရာထ

ကေရာမိ ကေရာမ



အဂၤလိပ္စာမွာ ထူးျခားတဲ့ ၾကိယာ (Irregular Verb)ဆိုတာ ရွိသလို ပါဠိမွာလည္း ရွိပါတယ္..။

တစ္ျခားၾကယာပုဒ္ေတြလို စဥ္လို႕ မရတာမ်ိဳးေပါ့..။ ေဟာဒီမွာ ဒီမွာ ထူးျခားတဲ့ ၾကိယာေတြပါ…။ း)

အသ (ရွိ/ျဖစ္)၊ ျဗဴ (ေျပာဆို)၊ ဟန (သတ္ျဖတ္) ဆိုတဲ့ ၾကိယာအေျခခံပုဒ္ေတြကို ပစၥဳပၸန္ကာလအတြက္ စဥ္ျပေပးလိုက္ၿပီ..။

(အသ) (ရွိျဖစ္)

အတၱိ သႏၱိ

အသိ အတၳ

အသၼိ/အမွိ အသၼ/အမွ



ျဗဴ (ေျပာဆို)

ျဗဴတိ ျဗဳ၀ႏၱိ

ျဗဴသိ ျဗဴထ

ျဗဴမိ ျဗဴမ



ဟန (သတ္ျဖတ္)

ဟနတိ/ဟႏၱိ ဟနႏၱိ

ဟနသိ ဟနထ

ဟနာမိ ဟနာမ



ရႊီး ရႊီး ရႊီး ခရာမႈတ္ၿပီ..

ေပးထားတဲ့ ၾကိယာေတြရဲ႕ အေျခခံပုဒ္ေတြကို ေရြးထုတ္ၾကေလ..။ ေလ့က်င့္ရင္း အဓိပၸါယ္မ်ားကိုလည္း မွတ္သားၾကေစ..။

1. ပါပုဏာတိ (ေရာက္၏ ၊ခ်ဥ္းကပ္၏)
2. ဇိနာတိ (ေအာင္ႏိုင္၏)
3. သုဏာတိ (ၾကားနာ၏)
4. ဇာနာတိ (သိ၏)
5. စိနာတိ(ေရြးခ်ယ္၏)
6. ေစာေရတိ (ခိုး၏)
7. ဘာေ၀တိ (ပြားမ်ား၏)
8. ဆာေဒတိ (ဖုံးလႊမ္း၏)
9. တေနာတိ (ခ်ဲ႕ထြင္၏)
10. ပေပၸါတိ (ေရာက္၏)

ပါဠိလိုေလး ေရးျပ…။

1. ငါ ေအာင္ျမင္တယ္။
2. သူတို႕ ခ်ဥ္းကပ္ေနၾကတယ္။
3. ငါတို႕ကေတာ့ ပြားမ်ားအားထုတ္ေနၾကဆဲ..။
4. သူတို႕ ခုိးေနၾကၿပီ..။
5. ငါတို႕ကေတာ့ ဖံုးထားလိုက္ၿပီ။
6. မင္း ေရြးခ်ယ္..။
7. ငါတို႕ နားေထာင္ေနၾကတယ္..။
8. သူတို႕ ေျပးၾကၿပီ။
9. ငါ ထိုင္ခ်လိုက္တယ္။
10. သူတို႕ အိပ္ေနၾကတယ္.။



မွတ္ခ်က္ေလး ေျပာရဦးမယ္..

ပါဠိမွာက Simple Present Tense နဲ႕ Present Continuous Tense ကို တစ္မ်ိဳးတည္း ေပါင္းၿပီး သံုးစြဲတယ္ဆိုတာေလး မွတ္ထားၾကေပဦး..။

I go. နဲ႕ I am going. ကို အဟံ ဂစၦာမိ နဲ႕ပဲ လုပ္ခ်လိုက္ေပေရာ..။



ဓမၼဂဂၤါ

(၁၄-၈-၂၀၁၁)

သီဟပူရ ႏွင့္ ေရႊျပည္ၾကီး၊ ေအာဇီးႏွင့္ အဂၤလန္။ ဂ်ပန္ႏွင့္ အေမရိက အ၀၀ အတန္တန္ ႏိုင္ငံစံု ႏိုင္ငံရပ္ျခားတြင္ ေနထိုင္လ်က္ရွိေပေသာ္ျငား၊ ဗုဒၶပါ၀စနဆိုသဟာ၊ ပါဠိဘာသာစာေပစကား၌ သည္းသည္းလႈပ္ အရည္ေပ်ာ္သင္ၾကားလိုၾကေပသည့္ တပည့္ဒကာမတစ္စုႏွင့္ တကြ ဘုရားဒကာ ေက်ာင္းဒကာ၊ အခန္းငွားခဒကာ ၊အီးဗီဇာဒကာ၊ အင္တာနက္မိုဒမ္ဒကာ ၊ အပိုဟတ္ဒစ္က္စ္ဒကာ၊ ယာယီဖုန္းကဒ္ဒကာ၊ ၀က္ဘ္ဆိုဒ္ဒိုိမိန္းဒကာ ဟူေပသည့္ ေခတ္သစ္အမ်ိဳးေကာင္းသားတို႕ အက်ိဳးမ်ားစိမ့္ေသာငွါ က်မ္းစာထိုထိုမွ အပိုအလိုမရွိ ကူးခ်ဘိေလေသာ ဓမၼဂဂၤါ (ေခြ်းမထြက္ ) ပါဠိသင္ခန္းစာေတာ္ၾကီး အခန္း (၁၁)ကား ဤတြင္ၿပီး၏။
ပုဒိအာႏွင့္ ျပည့္စံုရပါလို၏..(အခုေတာ့ မဟုတ္ေသး..)

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ (၁၀)

ၾကိယာ(Verb)ေတြနဲ႕ ပတ္သက္ၿပီး ေလ့လာလက္စ ရွိေပမယ့္ လာမယ့္ သင္ခန္းစာေတြမွာ အျခားကာလ(Tense)အသစ္ေတြ မိတ္ဆက္ေပးခ်င္လို႕ ၾကိယာအေျခခံပုဒ္ေတြအေၾကာင္း ေျပာျပထားခ်င္တာပါ..။

ပါဠိၾကိယာပုဒ္ေတြမွာ ဓါတ္(root)၊ ပစၥည္း (Conjugational sign) ၊ ၀ိဘတ္ (Verbal termination)ဆိုတဲ့ အစိတ္အပိုင္းသံုးခုပါတယ္။
ဥပမာ ပစတိ(ခ်က္၏) ဆိုတဲ့ ၾကိယာကို ခြဲျခမ္းလိုက္ရင္

Paca+a+ti=pacati

Paca (root) +a (Conjugational sign)+ti (Verbal termination)

ဒါေပမယ့္ ေခတ္ေပၚပါဠိပညာရွင္ေတြက ဓါတ္နဲ႕ ပစၥည္းကို ေပါင္းၿပီး ၾကိယာအေျခခံပုဒ္(Verbal base) လို႕ သင္ေပးၾကေတာ့ ေခါင္းသိပ္မကိုက္ေတာ့ဘူးေပါ့॥။ ေနာက္ပိုင္းေတာ္ေတာ္ေလး စာ၀ါး၀လာတဲ့အခါက်ရင္ ဓါတ္ေတြ ပစၥည္းေတြ အလိုလို နားလည္လာတာကို ေတြ႕ရမယ္॥။ ခုေတာ့ သိပ္မမွတ္နဲ႕ဦး အဲ မွတ္ၿပီးၿပီဆိုရင္လည္း ေမ့မပစ္နဲ႕ေတာ့..။

ၾကိယာအေျခခံပုဒ္မ်ား

ပစ(ခ်က္)
၀သ(ေန)
ဂစၦ (သြား)
တိ႒ (ရပ္)
ဥတိ႒ (ရပ္)
ဥ႒ဟ( ထ/ရပ္)
နိသီဒ (ထိုင္)
အာဂစၦ (လာ)
သယ(အိပ္)
အပဂစၦ (အေ၀းသို႕ သြား)

တကယ္ေတာ့ ၾကိိယာအေျခခံပုဒ္ေလးေတြ ေရွ႕မွာလည္း သိခဲ့ပါၿပီးၿပီ..။ အဲဒီၾကိယာအေျခခံပုဒ္ေလးေတြကိုပဲ ပစၥဳပၸန္ၾကိယာျဖစ္ေအာင္ ၀ိဘတ္လို႕ေခၚတဲ့ ၾကိယာေနာက္ဆက္ပုဒ္ေလးေတြနဲ႕ တြဲေပးလိုက္ေပါ့..။

ပစ+တိ=ပစတိ ပစ+ႏၱိ=ပစႏၱိ
ပစ+သိ=ပစသိ ပစ+ထ=ပစထ
ပစ+မိ=ပစာမိ ပစ+မ=ပစာမ

(ေနာက္ဆံုး မိနဲ႕ မ ရဲ႕ ေရွ႕မွာ ပစာမိ ပစာမလို႕ အသံရွည္ေလး ေျပာင္းေနတာကို သတိျပဳခဲ့ၾကဦးေပါ့။)

ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ၾကဦးစုိ႕..

ေပးထားတဲ့ ၾကိယာပုဒ္ေတြရဲ႕ ၾကိယာအေျခခံပုဒ္မ်ားကို ေရးျပပါ။

ဥပမာ ၁။ အပဂစၦတိ ရဲ႕ ၾကိယာအေျခခံပုဒ္က အပဂစၦ ေပါ့

1. အပဂစၦတိ
2. အာဂစၦတိ
3. ဥတိ႒တိ
4. ဥ႒ဟတိ
5. နိသီဒတိ
6. တိ႒တိ
7. ဂစၦတိ
8. ၀သတိ
9. သယတိ
10. ပစတိ



ျမန္မာဘာသာျပန္ဆိုပါ..လြယ္ပါ့..

1. အဟံ ဥတိ႒ာမိ။
2. တြံ ၀သသိ။
3. ေတ တိ႒ႏၱိ။
4. မယံ ဂစၦာမ။
5. တုေမွ သယထ။
6. အဟံ အပဂစၦာမိ။
7. တုေမွ နိသီဒထ။
8. မႏုႆာ အာဂစၦႏၱိ။
9. ပုရိေသာ ၀သတိ။
10. သုနခါ သယႏၱိ။


ပါဠိလိုလည္း ေရးၾကဦး

11. ငါရပ္ေနတယ္။
12. ငါ ထၿပီ။
13. သူတို႕ကေတာ့ အိပ္ေနၾကဆဲ။
14. မင္းထိုင္ေနတယ္။
15. ငါတို႕ ေနၾကတယ္။
16. သူတို႕ သြားေနၾကတယ္။
17. ငါတို႕ အေ၀းကို သြားၾကတယ္။
18. မင္းကေတာ့ ေျပးေနဆဲ။
19. သူ လာေနတယ္။
20. ငါ သြားတယ္။

ဓမၼဂဂၤါ
(၁၃-၈-၂၀၁၁)

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ(၉)

ဒီေန႕အတြက္ နပံုလိင္နာမ္ပုဒ္( Neuter nouns)ေလးေတြ မိတ္ဆက္ေပးရမယ္..။ သင္ခန္းစာအသစ္မတက္မီ စကားလံုးအသစ္ေလးေတြကို ဖတ္ထားလိုက္ဦး..။ ခပ္၀ါး၀ါးျဖစ္ေနလည္း ၀ါးပါမ်ားရင္ ေၾကညက္သြားလိမ့္မယ္..။ ခက္တာက မ၀ါးမွာပဲ ပူရေပတာပ..။

Vocabulary

အသရဆံုး နပံုလိင္နာမ္ပုဒ္မ်ား (Neuter nouns ending in-a)

ဖလ (အသီး)

နယန/ေလာစန (မ်က္လံုး)

ဥဒက/ဇလ (ေရ)

အရည/၀န (ေတာ)

ပုပၹ/ ကုသုမ (ပန္း)

ေဂဟ/ဃရ (အိမ္)

အာသန (ေနရာ၊ထိုင္ခံု)

ပဏၰ (သစ္ရြက္)

တိဏ (ျမက္)

ခီရ (ႏို႕ရည္)

နဂရ (ၿမိဳ႕)

ဥယ်ာန(ပန္းျခံ၊ ဥယ်ာဥ္)

ေခတၱ (လယ္ယာ)

ဘ႑ (ဥစၥာထုပ္)

သီလ (ကိုယ္က်င့္သီလ)

ဒါန (အလွဴဒါန)

ရူပ (ရုပ္အဆင္း)

ဒြါရ (တံခါး)

၀တၳ (အ၀တ္အထည္)

ၿပီးေတာ့ ၾကိယာေလးေတြလည္း ဆက္မွတ္ၾကဦး...မ်ားေနၿပီေနာ္...။

ပစၥဳပၸန္ၾကိယာမ်ား (Verbs in Present Tense)

၀ိ၀ရတိ (ဖြင့္၏)

နစၥတိ (က၏)

နိကၡမတိ (ထြက္၏)

ဥ႒ဟတိ (တက္၏)

ဖုသတိ (ထိကိုင္၏)

အႏုသာသတိ (ညႊန္ၾကား၏)

ၾသ၀ဒတိ (ဆံုးမ၏)

သံဟရတိ (စုေဆာင္း၏)

အာသိဥၥတိ (သြန္းေလာင္း၏)

အေကၠာသတိ (ဆဲ၏)

ဘိႏၵတိ (ခြဲ၏)

ပိဗတိ/ပိ၀တိ (ေသာက္၏)

နပံုလိင္နာမ္ပုဒ္ေတြကို ကာရက (၈)မ်ိဳးစဥ္တဲ့အခါ ပုလႅိင္နဲ႕ အလြန္နီးစပ္ပါတယ္။ထူးျခားတာဆိုလို႕ သံုးမ်ိဳးပဲ ရွိမယ္॥။ထူးျခားတဲ့ သံုးခုကို အနည္းကိန္းေရာ အမ်ားကိန္းေရာ ဒီလိုပဲ တြဲမွတ္ၾကေပေရာ..။

ဖလ (အသီး)ဆိုတဲ့ ပါဠိစကားလံုးေလးကို ထူးျခားတဲ့ သံုးမ်ိဳး စဥ္ၾကည့္ၾကရေအာင္..

၁။ကတၱဳကာရက

ဖလံ ဖလာ ၊ဖလာနိ

၂။ကမၼကာရက

ဖလံ ဖေလ၊ ဖလာနိ

၃၊အာလပနကာရက

ဖလ ဖလာ၊ဖလာနိ

က်န္တဲ့ ကာရကေတြ တူၿပီေပါ့..။

ဒီလိုေလး အကုန္စီခ်ၿပီး ေရးၾကစို႕

1. ဖလံ ဖလာ၊ဖလာနိ
2. ဖလံ ဖေလ၊ဖလာနိ
3. ဖေလန ဖေလဟိ၊ဖေလဘိ
4. ဖလသၼာ၊ဖလမွာ၊ဖလာ ဖေလဟိ၊ဖေလဘိ
5. ဖလႆ ဖလာနံ
6. ဖလႆ ဖလာနံ
7. ဖလသၼႎ၊ဖလမွိ၊ဖေလ ဖေလသု
8. ဖလ ဖလာ၊ဖလာနိ

ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္တဲ့ အခါ ပါဠိပုဒ္တစ္ခုေတြ႕တိုင္း ပုလႅိင္လား၊ နပုံလိင္လား ခြဲျခားစဥ္းစားရမယ့္ အလုပ္တစ္ခု ပိုလာၿပီလို႕ မွတ္ေပေရာ...။ တစ္ျခားလား ၊ ပိုမလာဘူးလား ပရိသတ္တို႕ေရ...။

ပါဠိမွ ျမန္မာသို႕.................

1. ဥပါသေကာ ပုပၹာနိ အာဟရတိ။
2. အရေည မိဂါ ၀သႏၱိ၊ ရုေကၡသု မကၠဋာ စရ ႏၱိ။
3. ေဂါဏာ တိဏံ ခါဒႏၱိ။
4. မႏုႆာ နယေနဟိ ပႆႏၱိ။
5. သမဏာ ၀ိဟာရသၼႎ အာသေန နိသီဒႏၱိ။

ျမန္မာမွ ေခတ္မွီဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္ေသာ ပါဠိသို႕

1. ကေလးတို႕သည္ ေခြးတစ္ေကာင္ႏွင့္ အတူ ေရထဲတြင္ ကစားၾက၏။
2. လူယုတ္မာသည္ သစ္ပင္မွ သစ္ရြက္မ်ားကို ခ်ိဳးဖ်က္၏။
3. ဘုရင္မင္းျမတ္တို႕သည္ ၀န္ၾကီးမ်ားႏွင့္ အတူ ဥယ်ာဥ္ေတာ္သို႕ ရထားမ်ားျဖင့္ ၾကြခ်ီၾကကုန္၏။
4. ကုန္သည္တို႕သည္ ကုန္ပစၥည္းမ်ားႏွင့္ အတူတကြ ျမိဳ႕မွ ထြက္ခြာၾကကုန္၏။
5. သူေတာ္ေကာင္းတို႕သည္ ရဟန္းတို႕အား အလွဴဒါနကို ေပးလွဴၾကကုန္၏။

အပ်င္းေျပဖတ္ရန္ (ပ်င္းရင္လည္း မဖတ္ရန္)

ကာရကဆိုလို႕ ေျပာရဦးမယ္..။ ကာရကဆိုတာ ၾကိယာကို ၿပီးေစတတ္တဲ့ ပုဒ္ေတြကို ေခၚသတဲ့။။ ၾကိယာနိပၹာဒနသတၱိ ရွီတဲ့ ပုဒ္ေတြျဖစ္သတဲ့..။

ကတၱားဆိုပါစို႕ ေယာက်ာ္းသည္ ......ရဲ႕ ေနာက္မွာ ၾကိယာတစ္ခု မျဖစ္မေနလိုအပ္တယ္..။ ကံဆိုလည္း ရြာသို႕....ရဲ႕ ေနာက္မွာ ၾကိယာလိုတယ္..။ ေျပာခ်င္တာက ၾကိယာနဲ႕ တိုက္ရိုက္ဆက္စပ္ေနတဲ့ ပုဒ္မ်ိဳးေတြေပါ့..။ကာရက(၆) မ်ိဳးလို႕ သဒၵါဆရာေတြက ဆိုပါတယ္.။ ကတၱား၊ ကံ၊ ကရိုဏ္း၊ သမၸဒါန္၊ အပါဒါန္၊ ၾသကာသ (၆)မ်ိဳးေပါ့..။

ၾကိယာနဲ႕တိုက္ရိုက္မပတ္သက္တဲ့ ပိုင္ဆိုင္မႈျပသာမိကာရကနဲ႕ အေခၚအေ၀ၚအာလုပ္ပုဒ္ဆိုတာ ကာရကမဟုတ္ဘူးတဲ့..။

ဦးဘယ္သူ၏ .... ေဒၚဘယ္သူ၏ ........ဆိုရင္ ေနာက္မွာ ၾကိယာတိုက္ရိုက္မလိုဘူးေလ॥။ ဦးဘယ္သူ၏ သား၊ ေဒၚဘယ္သူ၏ ခင္ပြန္း... စသည္ ပိုင္ဆိုင္တဲ့ နာမ္ပုဒ္ေတြပဲ လိုေပသကိုး..။ ဒီလိုပဲ တစ္စံုတစ္ေယာက္ကို အာလုပ္ျပဳၿပီး ေမာင္ဘယ္သူေရ မဟ၀ွါေရ ကိုမိုးဒီၾကီးေရ ကိုေမာ့စ္လားခင္ဗ်ာ့.. စသည္ရဲ႕ ေနာက္မွာ ၾကိယာတိုက္ရိုက္မလိုတဲ့အတြက္ အာလုပ္ပုဒ္မ်ားဟာလည္း ကာရက မဟုတ္ေပဘူးတဲ့...။ ဒါေတြက သီအိုရီပိုင္းေတြပါ ..။ ျပန္ေျပာစရာမလို က်က္မွတ္စရာမလို.. ဖတ္မွတ္ရံုမွ်သာေပတကား..။

ဓမၼဂဂၤါ

(ဆက္လက္ၿပီး ပါဠိသင္ခန္းစာမ်ား ဒေရာေသာပါး လာေတာ့မည္॥ထြက္မေျပးေၾကး..။ )

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ (၈)

ဒီေန႕ေတာ့ ကာရက(Case) (၈)မ်ိဳးအစံုသိရေတာ့မွာပါ..။ ဒီကာရကဆိုတာကို ေရွးရိုးသင္နည္းစနစ္မွာေတာ့ အလြန္ရႈပ္ေထြးက်ယ္ျပန္႕စြာ ေလ့လာၾကရတာပါ..။ သဒၵါဆရာေတြရဲ႕ အယူအဆအမ်ိဳးမ်ိဳးေတြကို အေျချပဳစာသင္သားေတြ က်က္မွတ္ရတဲ့ အခါ သဒၵါလန္သြားတတ္ပါတယ္..။ ငယ္ငယ္က သင္ခဲ့ရတဲ့ ကစၥည္းသဒၵါဟာ ပါရဂူဘြဲ႕ယူက်မ္းစာလိုမ်ိဳး သုေတသနအဆင့္ျမင္ျမင့္ လုပ္ထားတဲ့ က်မ္းၾကီးမွန္း ခုမွ သိရတယ္..။ အေျချပဳစာသင္သားဘ၀က သင္ရေတာ့ ေခါင္းကိုက္သေပါ့ေလ..။ အခုအခ်ိန္မွ ျပန္ဖတ္မိေတာ့ အရသာရွိသား..။ (ဒါေပမယ့္ ငယ္ငယ္က အျငိဳးနဲ႕မို႕ သိပ္ေတာ့ မေက်နပ္ခ်င္ေသး..။)

(ခက္တာက ခုထိ ျမန္မာ့ပါဠိသင္ရိုးမွာ ကိုရင္ငယ္ေလးေတြ သုေတသနက်မ္းၾကီးကို သင္ရိုးလုပ္က်က္မွတ္ေနၾကရတာ သနားေပမယ့္ ဒီအတိုင္းပဲ ၾကည့္ေနရေသးတယ္..။ အျခားႏိုင္ငံေတြမွာေတာ့ ကေလးေတြနဲ႕ သင့္ေတာ္တဲ့ သင္ရိုးစာအုပ္ေလးေတြ အလြယ္တကူ ေရးလို႕ ျပဌာန္းသင္ယူေနၾကၿပီ..။)

အာလုပ္ (Vocative Case ) (အာလပနကာရက)

တစ္စံုတစ္ေယာက္ကို ေဟ့ ဘယ္သူေရ ေဟ့ ဘယ္၀ါေရ ေခၚတာမ်ိဳးကို အာလုပ္ျပဳတယ္လို႕ ျမန္မာေတြ သိပါတယ္..။

ဘုရားရွင္က တပည့္သာ၀ကေတြကို အို ရဟန္းတို႕ လို႕ အာလုပ္ျပဳတာ ခဏ ခဏ ၾကည္ညိဳၾကရေလသကိုး..။ အဲဒီအာလုပ္ပုဒ္ေတြ ျပဳဖို႕ဆိုရင္ ဘာမွ ခက္လွတယ္မဟုတ္ဘူး...

အနည္းကိန္းမွာ ဘာမွ ဆက္ေပးစရာမလိုဘူး.. အမ်ားကိန္းမွာေတာ့ ကတၱားပုဒ္ အမ်ားကိန္းနဲ႕အတူတူပဲ ဆက္ေပးရတယ္..။

ဒီလိုေလ

အနည္းကိန္း(ဧက၀ုစ္)မွာ

samaṇa

သမဏ (အို ရဟန္း..)

အမ်ားကိန္း(ဗဟု၀ုစ္)မွာ

samaṇ+ ā=samaṇā

သမဏာ (အို ရဟန္းတို႕)

ကာရက (၈)မ်ိဳးကို တစ္ေပါင္းတစ္စည္းတည္း ျပန္ဖတ္ၾကစို႕ရဲ႕..

1. ပုရိေသာ ပုရိသာ
2. ပုရိသံ ပုရိေသ
3. ပုရိေသန ပုရိေသဟိ ၊ ပုရိေသဘိ
4. ပုရိသသၼာ၊ပုရိသမွာ၊ ပုရိသာ ပုရိေသဟိ၊ ပုရိေသဘိ
5. ပုရိသႆ၊ ပုရိသာယ ပုရိသာနံ
6. ပုရိသႆ ပုရိသာနံ
7. ပုရိသသၼႎ၊ ပုရိသမွိ၊ ပုရိေသ ပုရိေသသု
8. ပုရိသ ပုရိသာ

ေလ့က်င့္ခန္းေတာ့ အေျပာင္းအလဲေလးျဖစ္ေအာင္ ျမန္မာလို ဘာသာျပန္ၾကည့္ေပါ့..

1. ျဗဟၼေဏာ သဟာယေကန သဒၶႎ ရထမွိ နိသီဒတိ။
2. အသပၸဳရိသာ ေစာေရဟိ သဟ ဂါေမသု စရႏၱိ။
3. ၀ါဏိေဇာ ကႆကႆ နိ၀ါေသ ဘတၱံ ပစတိ။
4. ဘူပါလႆ အမစၥာ ဒီေပသု မႏုေႆ ရကၡ ႏၱိ။
5. သုဂတႆ သာ၀ကာ ၀ိဟာရသၼႎ ၀သႏၱိ။
6. မကၠေဋာ ရုကၡမွာ အာ၀ါဋသၼႎ ပတတိ။
7. သုရိယႆ အာေလာေကာ သမုဒၵသၼႎ ပတတိ။
8. ကႆကာနံ ေဂါဏာ ဂါေမ အာဟိ႑ႏၱိ။
9. ေ၀ဇၨႆ ဒါရေကာ မဥၥသၼႎ သယတိ။
10. ဓီ၀ရာ သမုဒၵသၼာ ပိဋေကသု မေစၦ အာဟရႏၱိ။

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ (၇)

Vocabulary
အသရဆံုး ပုလႅိင္နာမ္ပုဒ္မ်ား (Masculine nouns ending in-a)

နာ၀ိက (သေဘၤာသား)
အာကာသ (ေကာင္းကင္)
သမုဒၵ (သမုဒၵရာ)
ေဒ၀/သုရ (နတ္)
ေလာက (ကမၻာေလာက)
အာေလာက (အလင္းေရာင္)
သကုဏ (ငွက္)
ကာက (က်ီးကန္း)
နိ၀ါသ (အိမ္)
သပၸဳရိသ (သူေတာ္ေကာင္း)
အသပၸဳရိသ (သူယုတ္မာ)
ကာယ (ခႏၶာကိုယ္)
ဒူတ (တမန္)
ေဂါဏ(ႏြား)

ပစၥဳပၸန္ၾကိယာမ်ား (Verbs in Present Tense)
အာဟိ႑တိ (လွည့္လည္၏)
စရတိ(ခရီးသြား၏၊လမ္းေလွ်ာက္၏)
နသီဒတိ (ထိုင္၏)
သႏၷိပတတိ (စည္းေ၀း၏)
၀ိဟရတိ (ေန၏)
၀သတိ (ေန၏)
ဇီ၀တိ (အသက္ရွင္၏၊ အသက္ေမြး၏)
တိ႒တိ (တည္၏၊ရပ္၏)
ဥပၸတတိ(ပ်ံ၏)
တရတိ(ကူးျဖတ္၏)
ဥတၱရတိ (တက္၏၊ေရထဲမွ ေပၚလာ၏)
ပသီဒတိ (ၾကည္ညိဳ၏၊ႏွစ္သက္၏)

(Locative Case)ၾသကာသကာရက
ဒီေန႕ေတာ့ ျမန္မာစကားမွာ ၌၊ မွာ၊ တြင္၊ ၀ယ္ ဆိုတဲ့ ေနရာျပပုဒ္ေတြကို သင္ရမယ္..။ ေမးခြန္းေလး ေမးတတ္ေအာင္ စာလံုးေလးေတြ အပိုမွတ္လိုက္ပါဦး..
ကတၳ (ဘယ္ေနရာမွာ) Where (in which place)?
ကုေတာ (ဘယ္ေနရာမွ ) From where (from which place )?

အဲဒီေတာ့
မင္း ဘယ္က လာသလဲ (ကုေတာ အာဂစၦသိ တြံ) (Where do you come from?) လို႕
ေမးတာကို သင္ခန္းစာ (၄) ပိုင္ရင္ ေျဖတတ္သြားၿပီ..။ (မပိုင္ရင္ ဆရာနဲ႕ မဆိုင္...)
အဟံ မရမၼရ႒သၼာ အာဂစၦာမိ (ငါ ျမန္မာႏိုင္ငံက လာတာပါ) (I come from Myanmar)..။

ေမးတဲ့ လူကေတာ့ ဆက္ေမးဦးမွာပဲ..။
ကတၳ တြံ ၀သသိ (မင္း ဘယ္မွာေနသလဲ) (where do you live?)

အဲဒီေမးခြန္းကို ေျဖဖို႕အတြက္ သိၿပီးသားပါဠိစကားလံုးေလးေတြကို ေနရာျပျဖစ္ေအာင္ ဖန္တီးၾကဦးစို႕..။ ျမန္မာစကားမွာ ရြာ၊ ေက်ာင္း၊ ၿမိဳ႕ဆိုတဲ့ စကားလံုးေလးေတြ ေနာက္က ၌၊ မွာ၊ တြင္၊ ၀ယ္ တစ္ခုခု ထည့္လိုက္ရင္ ရြာ၌၊ေက်ာင္း၌ ၊ ၿမိဳ႕၌ ဆိုတာမ်ိဳး ေနရာျပပုဒ္ေလးေတြ အလြယ္တကူျဖစ္သြားသလို

အနည္းကိန္းအတြက္
သၼႎ (smim) , မွိ (mhi,)ဧ ( e) သုံးမ်ိဳးထဲက တစ္မ်ိဳးကို ဆက္ေပးပါ..။
၀ိဟာရ+သၼႎ =၀ိဟာရသၼႎ(ေက်ာင္း၌)
၀ိဟာရ+မွိ=၀ိဟာရမွိ (ေက်ာင္း၌)
၀ိဟာရ+ဧ=၀ိဟာေရ (ေက်ာင္း၌)

အဟံ ၀ိဟာသၼႎ ၀သာမိ ( ၀ိဟရာမိ )။
ငါသည္ ေက်ာင္း၌ ေနထိုင္၏။

ေရးေပါ့ကြယ္ ..
ဘုရင္သည္ နန္းေတာ္၌ စံေနေတာ္မူ၏။
ဘူပါေလာ ပါသာေဒ ၀သတိ။
လယ္သမားသည္ ရြာ၌ ေနထိုင္၏။
ကႆေကာ ဂါေမ ၀သတိ။ စသည္ စသည္....

အမ်ားကိန္းအတြက္ဆိုရင္ေတာ့
ဧသု (esu )တစ္ခုတည္း ဆက္ရံုပါပဲ..။

၀ိဟာရ+ဧသု= ၀ိဟာေရသု (ေက်ာင္းတို႕၌)
ဂါမ+ဧသု= ဂါေမသု (ရြာတို႕၌)

မယံ ၀ိဟာေရသု ၀ိဟရာမ (ငါတို႕သည္ ေက်ာင္းတို႕၌ သီတင္းသံုးေတာ္မူၾက၏)
ငါတို႕ ေက်ာင္းေတြမွာ ေနၾကတယ္ေပါ့ေလ...။ ရေလာက္ပါၿပီ..လူ၀ါး၀တာေတာ့ မေကာင္းဘူး စာ၀ါး၀တာေတာ့ ေကာင္းတယ္ တဲ့..။ ရြာက ငယ္ဆရာဘုန္းၾကီးေျပာဖူးတာ အမွတ္ရတယ္..။
စာ၀ါး၀ၾကပါေစ..။
ေလ့က်င့္ခန္းေလးေတာ့ ေပးလိုက္ပါဦးမယ္..(မလုပ္ခ်င္မွန္းသိေသာ္လည္း အဟမ္း ဆရာတို႕ ၀တၱရားရွိသည့္အားေလ်ာ္စြာ...;)...

1. ျခေသၤ့သည္ ေတာင္ေပၚရွိ ေက်ာက္ေဆာင္၌ ရပ္၏။ (ရွိ-ကိုလည္း ၌ ကဲ့သို႕ စဥ္းစားပါ..။ အဂၤလိပ္ဘာသာစကားမွာ at နဲ႕ in လို ေနရာႏွစ္ခု ပါေနသလိုမ်ိဳး)
2. သူခိုးတို႕သည္ ဆရာ၏ အိမ္သို႕ ၀င္ၾကကုန္၏။
3. ကေလးတို႕သည္ လမ္းမွ ပင္လယ္သုိ႕ သူငယ္ခ်င္းမ်ားႏွင့္ အတူ ေျပးၾကကုန္၏။
4. ဦးၾကီး၏ ႏြားတို႕သည္ လမ္းေပၚတြင္ လွည့္လည္ေနၾက၏။
5. ငွက္တုိ႕သည္ သစ္ပင္ေပၚတြင္ နားေနၾက၏။ (ထိုင္ေနၾက၏)
6. နြားသည္ ေျချဖင့္ ဆိတ္ကို ကန္ေက်ာက္၏(ပုတ္ခတ္၏)
7. ေျမေခြးမ်ားသည္ ေတာင္ေပၚ၌ ေနၾက၏။
8. ဘုရင္သည္ ဘုရားရွင္ကို ၀န္ၾကီးမ်ားႏွင့္ အတူ ရွိခိုး၏။
9. ဦးေလးသည္ သားႏွင့္အတူ အိပ္ရာေပၚတြင္ အိပ္၏။
10. တံငါသည္သည္ လယ္သမား၏ အိမ္တြင္ ထမင္းကို စား၏။
    

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ(၆)

(Genitive Case) (သာမိကာရက)

ပိုင္ဆိုင္မႈျပပုဒ္ေတြကိုေတာ့ သာမိကာရကလို႔ပဲ နားေအးေအးနဲ႕ မွတ္ထားၾကတာေပါ့॥။ ေရွးေဟာင္း ပါဠိသဒၵါက်မ္းေတြမွာေတာ့ ပညာရပ္ဆိုင္ရာအမည္ေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳးေပးထားတာ ေတြ႕ရလိမ့္မယ္॥။ ေခါင္းေလး ဘာေလး ၾကည္လင္ၿပီး စိတ္လိုလက္ရရွိတဲ့အခါမ်ိဳးမွာ ရွာေဖြဖတ္ရႈၾကဖို႕ပါပဲ॥ ။

ဒီမွာေတာ့ ပိုင္ဆိုင္မႈျပပါဠိပုဒ္ဆိုရင္ပဲ လံုေလာက္ေနပါၿပီ॥။ ''ငါ၏၊ သင္၏။ သူ၏။'' စသည္ ျမန္မာဘာသာျပန္ရတဲ့ စကားလံုးေလးေတြပါ॥။

ဒီကာရကပုဒ္ေတြကေတာ့ ပုံစံအသစ္မဟုတ္ဘူး..။ သင္ခန္းစာ(၅)မွာ သိခဲ့ဖူးတဲ့ သမၸဒါန္ပုဒ္ေတြအတိုင္းပဲ
အနည္းကိန္းမွာ ႆ(ssa) ၊အမ်ားကိန္းမွာ အာနံ (ānaṃ) ဆက္ေပးလိုက္ရံုနဲ႕ ပါဠိသမၸဒါန္ပုဒ္ေတြ ေရးခ်လိုက္ၾကရံုပါပဲ..။
(အာယ (āya) ဆိုတဲ့ အနည္းကိန္းေနာက္ဆက္ေတာ့ မပါဘူးဆိုတာ သတိျပဳခဲ့ဦး..။)

ကဲ ေရးၾကစို႔....

အနည္းကိန္း
Buddha+ssa=Buddhassa
ဗုဒၶႆ (ဘုရားရွင္၏)

ācariya+ssa=ācariyassa
အာစရိယႆ(ဆရာ၏)

အမ်ားကိန္း
Buddha+ānaṃ=Buddhānaṃ ဗုဒၶါနံ (ဘုရားရွင္တို႕၏)
ācariya+ānaṃ=ācariyānaṃ အာစရိယာနံ(ဆရာတို႕၏)

ပိုင္ဆိုင္မႈျပကာရကပုဒ္ေနာက္မွာ ပိုင္ဆိုင္တဲ့ အရာေတြကပ္ၿပီးေတာ့ ေရးရမယ္..။
ေ၀းေနရင္ ပိုင္လို႕ ပိုင္မွန္းမသိျဖစ္တတ္တယ္..။ ;) (နီးနီးေလးပဲ ေနပါ ဆိုလား..)
ဒီလိုေလ..
ဗုဒၶႆ ၀ိဟာေရာ (ဘုရားရွင္၏ ေက်ာင္း)
အာစရိယႆ ဂါေမာ (ဆရာ၏ ရြာ)
ကႆကႆ ပုေတၱာ (လယ္သမား၏ သား)

ရေလာက္ပါၿပီကြယ္။
ေလ့က်င့္ခန္းေလးသာ မွန္မွန္လုပ္

1. ပုဏၰား၏ သားသည္ ၀န္ၾကီး၏ သားႏွင့္အတူ ေရခ်ိဳး၏
2. ဦးေလး၏ သူငယ္ခ်င္းသည္ လယ္သမား၏ သားႏွင့္အတူ ထမင္းကို ခ်က္၏။
3. တံငါသည္သည္ ငါးကို ဘုရင္၏ နန္းေတာ္သို႔ သယ္ေဆာင္လာ၏။
4. ဘုရင္သည္ ၀န္ၾကီး၏ သားမ်ားကို နန္းေတာ္မွ ေခၚေတာ္မူ၏။
5. ကုန္သည္၏ ရထားသည္ ေတာင္ေပၚမွ ျပဳတ္က်၏။
6. ဘုရင္၏ ၀န္ၾကီးမ်ားသည္ နန္းေတာ္မွ ျမင္းမ်ားျဖင့္ ထြက္ခြာၾက၏။
7. ပုဏၰား၏ သမားေတာ္သည္ ရဟန္းမ်ားအား အ၀တ္အထည္မ်ားကို ေပးလွဴ၏။
8. မုဆိုး၏ ေခြးသည္ ေတာင္မွ ရြာသုိ႕ ေျပးသြား၏။
9. ကုန္သည္သည္ ဆရာ၀န္၏ သားအတြက္ အိပ္ရာကို ယူေဆာင္လာ၏။
10. သမင္မ်ားသည္ ရြာမွ ေတာင္ေပၚသို႕ ေျပးၾက၏။
11. ဆရာ၏ ကေလးငယ္သည္ လယ္သမား၏ သစ္ပင္ေပၚမွ လိမ့္က်၏။
12. ေခြးသည္ တံငါသည္၏ ျခင္းေတာင္းထဲမွ ငါးကို စား၏။
13. ဘုရားရွင္၏ သာ၀ကမ်ားသည္ ေက်ာင္းမွ ေတာင္သို႕ ၾကြသြားၾက၏။
14. မုဆိုးသည္ ၀န္ၾကီး၏ မိတ္ေဆြမ်ားအတြက္ ၀က္မ်ားကို ျမားျဖင့္ သတ္၏။
15. ကေလးငယ္သည္ ဆရာ၏ လက္မွ ဆီမီးကို ရရွိ၏။

(မလုပ္ခ်င္ရင္ ေအာ့ပ္ရွင္ Option) (လုပ္ခ်င္စိတ္ျဖစ္ ေအာ္လတာေနတစ္ Alternative )

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ (၅)

Vocabulary
အသရဆံုး ပုလႅိင္နာမ္ပုဒ္မ်ား (Masculine nouns ending in-a)
တာပသ (ရေသ့)
အာစရိယ (ဆရာ)
ေ၀ဇၨ (ေဆးဆရာ၀န္)
သီဟ (ျခေသၤ့)
လုဒၵက (မုဆိုး)
အဇ (ဆိတ္)
၀ါနရ/မကၠဋ (ေမ်ာက္)
လာဘ (လာဘ္၊ အျမတ္အစြန္း)
မဥၥ(အိပ္ရာ)
ကုဒၵါလ (တူရြင္း)

ပစၥဳပၸန္ၾကိယာမ်ား (Verbs in Present Tense)
ေရာဒတိ (ငို၏)
ဟသတိ (ရယ္၏)
လဘတိ (ရ၏)
ပ၀ိသတိ (၀င္၏)
ဒဒါတိ (ေပး၏)
အာဒဒါတိ (ယူ၏)
ကီဠတိ (ကစား၏)
ႏွဟာယတိ (ေရခ်ိဳး၏)
ākaḍḍhati(ဆြဲ၏)
ပဇဟတိ (ပယ္စြန္႔၏)

သမၸဒါန္ (Dative Case) (သမၸဒါနကာရက)

ဗုဒၶဘာသာ၀င္တပည့္ေတြကေတာ့ ရဟန္းသံဃာမ်ားကို ဆြမ္းပဲ ကပ္ကပ္ ..သကၤန္းပဲ ကပ္ကပ္ မၾကာခဏဆိုရတဲ့ ပါဠိစကားေလးရွိတယ္..။
ဣမံ ပိ႑ပါတံ သံဃႆ ေဒမ။
ဣမံ စီ၀ရံ သံဃႆ ေဒမ ။
ဤဆြမ္းကို သံဃာေတာ္အား (သံဃာေတာ္အတြက္) လွဴဒါန္းၾကပါ၏။
ဤသကၤန္းကို သံဃာေတာ္အား (သံဃာေတာ္အတြက္) လွဴဒါန္းၾကပါ၏ ။

ခု အဲဒါ သင္ေပးရမွာ။
''အား၊ အတြက္ (အက်ိဳးငွါ)'' လို႔ ျမန္မာဘာသာစကားနဲ႕ ျပန္ဆိုေရးသားရတဲ့ ေ၀ါဟာရပုဒ္ေလးေတြကို သမၸဒါန္လို႕ ေခၚရတယ္।။

အနည္းကိန္းမွာ ႆ(ssa) သို႕မဟုတ္ အာယ (āya) အမ်ားကိန္းမွာ အာနံ (ānaṃ) ဆက္ေပးလိုက္ရံုနဲ႕ ပါဠိသမၸဒါန္ပုဒ္ေတြ ေရးၾကေပေရာ..။

ဘုန္းၾကီးေက်ာင္းေရာက္တိုင္း ဆိုေနရတာမို႕လြယ္ပါသကြယ္ ။ ၿပီးေတာ့ နေမာ တႆ .... သမၼာသမၺဳဒၶႆ လည္း ရၿပီးသားမဟုတ္လားကြယ္ရို႔။

ကဲ ေရးၾကစို႔....
အနည္းကိန္း

Buddha+ssa=Buddhassa (Buddha+ āya=Buddhāya)
ဗုဒၶႆ/ဗုဒၶါယ (ဘုရားရွင္အား၊ ဘုရားရွင့္အတြက္)
ācariya+ssa=ācariyassa ( ācariya+ āya= ācariyāya)
အာစရိယႆ/အာစရိယာယ(ဆရာအား၊ဆရာ့အတြက္)

အမ်ားကိန္း
Buddha+ānaṃ=Buddhānaṃ ဗုဒၶါနံ (ဘုရားရွင္တို႕အား၊ ဘုရားရွင္တို႕အတြက္)
ācariya+ānaṃ=ācariyānaṃ အာစရိယာနံ(ဆရာတို႕အား၊ဆရာတို႕အတြက္)

အရိပ္ျပရင္ အေကာင္ထင္ၾကေပေတာ့॥ လက္ေတြ ေညာင္းတယ္။ ခါးေတြ ေအာင့္တယ္ စာရိုက္ရတာ။;)ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ရင္းနဲ႔ သေဘာေပါက္သြားမယ္။

ျမန္မာမွ ပါဠိဘာသာျပန္ဆိုဖို႕ ေလ့က်င့္ခန္းေလးေတြ ေပးလိုက္မယ္..

1. ကုန္သည္တို႕သည္ ၀န္ၾကီးမ်ားအတြက္ ျမင္းမ်ာကို သယ္ေဆာင္လာၾက၏။
2. မုဆိုးသည္ ကုန္သည္အတြက္ ဆိတ္ကို သတ္၏။
3. အမ်ိဳးသားတစ္ေယာက္သည္ လယ္သမားအတြက္ သစ္ပင္မ်ားကို လႊျဖင့္ ျဖတ္ေပး၏။
4. သမင္တို႕သည္ ျခေသၤ့ထံမွ ေျပးၾက၏။
5. ဘုရင္မင္းျမတ္သည္ ဥပါသကာတို႔ႏွင့္အတူ ဘုရားရွင္အား ရွိခိုး၏။
6. သူခိုးတို႕သည္ ရြာမ်ားမွ ေတာင္မ်ားေပၚသို႕ ေျပးၾက၏။
7. ခ၀ါသည္သည္ ဘုရင္မင္းျမတ္အတြက္ အ၀တ္မ်ားကို ေလွ်ာ္ဖြပ္၏။
8. တံငါသည္သည္ လယ္သမားအတြက္ ငါးမ်ားကို ျခင္းေတာင္းမ်ားျဖင့္ သယ္ေဆာင္လာ၏။
9. ဆရာသည္ ေက်ာင္းသို ၀င္လာ၏။
10. ေျမြသည္ ေမ်ာက္ကို ကိုက္၏။
11. လူကေလးတို႕သည္ ပုဏၰားၾကီးအတြက္ အိပ္ရာကို ဆြဲလာၾက၏။
12. သူခိုးတို႕သည္ လူမ်ားႏွင့္အတူ နန္းေတာ္ထဲသို႕ ၀င္လာၾက၏။
13. လယ္သမားတို႕သည္ တံငါသည္ထံမွ ငါးမ်ားကို ရရွိၾက၏။
14. ၀က္တို႕သည္ ကြ်န္းမွ ေတာင္ကုန္းဆီသို႕ သြားၾက၏။
15. ဘုရင္သည္ နန္းေတာ္ကို စြန္႔၏။ သားေတာ္သည္ ေက်ာင္းေတာ္သို႕ ၀င္၏။

သင္ခန္းစာအသစ္တစ္ခုတည္းနဲ႕ ဆိုင္တာမဟုတ္ေတာ့ဘူးေနာ္.. အေဟာင္းေလးေတြ ေၾကညက္ခဲ့ၾကရဲ႕လား စမ္းသပ္မႈေတြလည္း ပါ၀င္ေပလိမ့္မယ္..။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ရဲရဲသာ မွားၾကေပေရာ..။

''The word 'Mistake' is not found in my dictionary'' (Mr Bean's Johnny English)

''က်ေနာ့္အဘိဓာန္မွာ အမွားဆိုတဲ့ စကားလံုးမရွိဘူး'' ဟု ေဂ်ာ္နီအဂၤလိပ္မည္ေသာ စံုေထာက္ေက်ာ္ မစၥတာဘိန္းက ၿဗိတိသွ်ေထာက္လွမ္းေရးအၾကီးအကဲအား ခပ္တည္တည္ ေျပာခ်လိုက္ၿပီးေနာက္တြင္မူ....(သိခ်င္ရင္ ဗီဒီယိုဖန္သားျပင္တြင္ ရႈစားၾကေပေရာ။ ေလ့က်င့္ခန္းေလးေတာ့ ၿပီးေအာင္ လုပ္ဦးေလ .. ခ်က္ခ်င္းၾကီး..)

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ (၄)

(ကဲ ပါဠိစကားေလး ဘာေလး ေျပာလို႕ ရေအာင္ I တို႕ you တို႕ေလာက္ေတာ့ သင္ေပးထားဦးမွ..

I (အဟံ)

We (မယံ)

ပထမပုဂၢိဳလ္(First Person) လို႕ေခၚတဲ့ မိမိကုိယ္ကိုယ္ ရည္ညႊန္းေျပာေတာ့မယ္ဆိုရင္ ၾကိယာ(Verb)ကိုလည္း ေျပာင္းရလိမ့္မယ္။

ေရွ႕မွာ သင္ခဲ့တာက တတိယပုဂၢိဳလ္( Third Person) အတြက္ တိ(ti) နဲ႕ အႏၱိ(nti)

အဆံုးသတ္ရမယ္ လို႔ သင္ခဲ့တာ..။ ဒီလိုေလ

ပုရိေသာ ဂစၦတိ

ပုရိသာ ဂစၦႏၱိ

ခု (First Person) အတြက္ဆိုရင္ေတာ့

အနည္းကိန္းမွာ မိ(mi) ဆက္ၿပီး အမ်ားကိန္းမွာ မ(ma)

ဆက္ရမယ္..။

အဟံ ဂစၦာမိ။

မယံ ဂစၦာမ။

ဒုတိယပုဂၢိဳလ္(Second person)အတြက္

You (တြံ)

You (တုေမွ)

ၾကိယာေျပာင္းတဲ့အခါမွာေတာ့ အနည္းကိန္းမွာ

သိ(si) နဲ႕ အမ်ားကိန္းမွာ ထ(tha)

ဆက္ေပးရံုပါပဲ..။

တြံ ဂစၦသိ။

တုေမွ ဂစၦထ။

ဘုန္းၾကီးေက်ာင္းမွာေတာ့ ကိုရင္ေလးေတြက

တိ အႏၱိ သိ ထ မိ မ

လို႕ က်က္ထားရတယ္..။ ဒီအစဥ္အတိုင္းေလး မွတ္ထားၾကေပါ့..။

ပုရိေသာ ဂစၦတိ

ပုရိသာ ဂစၦႏၱိ

တြံ ဂစၦသိ။

တုေမွ ဂစၦထ။

အဟံ ဂစၦာမိ။

မယံ ဂစၦာမ။)

သင္ခန္းစာအသစ္အတြက္ စကားလံုးအသစ္ေတြ တစ္ေခါက္ေလာက္ဖတ္ (မမွတ္မိရင္ ေနာက္တစ္ေခါက္ေလာက္ နည္းနည္းေအာ္..)

Vocabulary

အသရဆံုး ပုလႅိင္နာမ္ပုဒ္မ်ား (Masculine nouns ending in-a)

ဓီ၀ရ(တံငါသည္)

မစၦ(ငါး)

ပိဋက (ျခင္းေတာင္း)

အမစၥ(အမတ္၊၀န္ၾကီး)

ဥပါသက (ဥပါသကာ)

ပါသာဒ(ျပသာဒ္၊နန္းေတာ္၊)

ဒါရက (ကေလးသူငယ္)

သာဋက (အ၀တ္ပုဆိုး)

ရဇက (ခ၀ါသည္၊ဒိုဘီသမား)

သပၸ(ေျမြ)

ပဥွာ (ေမးခြန္း၊ျပႆနာ)

သုက/သု၀ (ၾကက္တူေရြး)

ေသာပါန(ေစာင္တန္း၊ စၾကၤန္လမ္း)

သူကရ/၀ရာဟ (၀က္)

ပစၥဳပၸန္ၾကိယာမ်ား (Verbs in Present Tense)

ပတတိ (က်၏)

ေဓါ၀တိ (ေလွ်ာ္ဖြပ္၏)

ၬၭၭicchati (အလိုရွိ၏) (ျမန္မာလို အကၡရာ အိ ေပ်ာက္ေနလို႕...)

ဍသတိ (ကိုက္၏)

ပုစၦတိ (ေမးျမန္း၏)

ပေကၠာသတိ (ေခၚ၏)

ခါဒတိ (စား၏) (ဘုဥၨတိလည္း စားတာပဲေနာ္ အ၀စားတာ.. ;) ။ ဒီ ခါဒတိ စားတာက မုန္႕ပဲသေရစာကို စား..)

ဟနတိ (သတ္၏)

ၾသတရတိ (ဆင္းသက္၏)

နိကၡမတိ (ထြက္၏)

အပါဒါန္ (Ablative Case) (အပါဒါနကာရက)

ၿပီးခဲ့တဲ့ ၀ါက်ေတြအလိုအရ ရြာကိုေတာ့ ေရာက္သြားၿပီ..။ ရြာလည္း ေရာက္ေရာ ဟိုက ေမးခြန္းတစ္ခု ေကာက္ေမးလိုက္တယ္..။ ကုေတာ အာဂစၦသိ တြံ (Where do u come from?)...မင္း ဘယ္က လာသလဲ တဲ့..။

ကဲ လာတဲ့ေနရာကို ေျဖရေတာ့မယ္..။ (အတိတ္ေတြ အနာဂတ္ေတြ မစဥ္းစားနဲ႕ဦး ပစၥဳပၸန္တည့္တည့္ရႈ ေယာဂီ..)

ေနရာျပပုဒ္ကို အပါဒါန္လို႕ မွတ္ထား..။ စာေပအသံုးကေတာ့ အပါဒါနကာရက(Ablative Case) ေပါ့..။

ျမန္မာစကားမွာ မွ၊ ေအာက္၊ ထက္၊ စသည္ ဘာသာျပန္ဆိုေရးသားရတဲ့ စကားလံုးေတြကို ေျပာတာပါ..။

ဥပမာ၀ါက်ေလးေတြ ဖတ္ၾကည့္ေပါ့။

ရန္ကုန္မွ လာသည္။

သူ႕ေအာက္ငယ္သည္။

သူ႕ထက္ ၾကီးသည္။

စကားေျပာျမန္မာစာမွာေတာ့ ကတၱားနဲ႕ အတူတူ

သူက ရန္ကုန္က လာတာ..။(သူသည္ ရန္ကုန္မွ လာ၏)

သူမက စင္ကာပူက လာတာပါ။(သူမသည္ စင္ကာပူမွ လာ၏။) က ဆိုတာေလးကို သံုးၾကတာ လူတိုင္းသိၿပီးသားျဖစ္မယ္..။

ပါဠိလို အပါဒါန္ပုဒ္ေလးေတြ ေရးမယ္ဆိုေတာ့

ေယာက်္ားက ဘယ္က လာတာလဲ..။

ေက်ာင္းက လာတယ္ေပါ့ ..

ေက်ာင္းဆိုေတာ့ ၀ိဟာရ

၀ိဟာရ (vihāra ) ေနာက္မွာ အာ၊ (ā)သၼာ၊(smā ) မွာ (mhā) သံုးမ်ိဳးထဲက တစ္မ်ိဳးမ်ိဳး ဆက္ေပးလုိက္ရံုပဲ ..လြယ္ပါ့..။

၀ိဟာရ+အာ=၀ိဟာရာ (ေက်ာင္းမွ)

vihāra+ā=vihārā

၀ိဟာရ+သၼာ=၀ိဟာရသၼာ (ေက်ာင္းမွ)

vihāra+smā=vihārasmā

၀ိဟာရ+မွာ=၀ိဟာရမွာ (ေက်ာင္းမွ)

vihāra+mhā=vihāramhā

ေနာက္ဆက္စကားလံုးသံုးမ်ိဳးရွိတယ္ဆိုတာ သတိျပဳခဲ့ေပေရာ..

၀ါက်အျပည့္အစံုေလး ေရးၾကစုိ႕..။

ေယာက်္ားသည္ ေက်ာင္းမွ ရြာသို႕ လာ၏။

ပုရိေသာ ၀ိဟာရသၼာ(၀ိဟာရာ/၀ိဟာရမွာ) ဂါမံ အာဂစၦတိ။

အမ်ားကိန္းေနာက္ဆက္ကေတာ့ ကရိုဏ္းနဲ႕ အတူတူပဲ။ ဧဟိ(ehi) သို႕မဟုတ္ ဧဘိ (ebhi) သာဆက္ေပးလိုက္..။

ေယာက်္ားတို႕သည္ ေက်ာင္းတို႕မွ ရြာတို႕သို႕ လာၾကကုန္၏။

ပုရိသာ ၀ိဟာေရဟိ (ဘိ) ဂါေမ အာဂစၱႏၱိ။

ျမန္မာ၀ါက်ေတြ ပါဠိ၀ါက်ေျပာင္း...။

1. ျမင္းတို႕သည္ ရြာမွ ေတာင္ေပၚသို႕ ေျပးၾက၏။
2. ကုန္သည္တို႕သည္ ကြ်န္းမွ ဘုန္းေတာ္ၾကီးေက်ာင္းသို႕ သာ၀ကမ်ားႏွင့္အတူ လာၾက၏။
3. သူခိုးတို႕သည္ ၀က္တို႕ကို ျမားတို႕ျဖင့္ ပစ္ခတ္ၾက၏။
4. ဥပါသကာသည္ ရဟန္းထံမွ တရားစကားကို ေမးျမန္း၏။
5. ကေလးငယ္သည္ သူငယ္ခ်င္းႏွင့္အတူ ေက်ာက္ေဆာင္ေပၚမွ လိမ့္က်၏။
6. ေခြးသည္ ကေလးငယ္ကို ကိုက္၏။
7. ၀န္ၾကီးမ်ားသည္ ဘုရင္မင္းျမတ္ႏွင့္အတူ နန္းေတာ္မွ ထြက္ၾက၏။
8. ေယာက်္ားတစ္ေယာက္သည္ ကြ်န္းမွ သမင္ကို ယူေဆာင္လာ၏။
9. လယ္သမားသည္ သစ္ပင္ေပၚမွ ဆင္း၏။
10. ေခြးမ်ားသည္ ျမင္းမ်ားႏွင့္အတူ လမ္းအတိုင္း(လမ္းျဖင့္) ေျပးၾက၏။

ခက္ရင္ ခက္တယ္မွတ္..လြယ္သြားလိမ့္မယ္..;)...

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ(၃)

Vocabulary

အသရဆံုး ပုလႅိင္နာမ္ပုဒ္မ်ား (Masculine nouns ending in-a)

ရထ (ရထား)

သကဋ (လွည္း)

ဟတၳ(လက္)

ပါဒ (ေျခေထာက္)

မဂၢ(လမ္း)

ဒီပ (ကြ်န္း၊ဆီးမီး)

သာ၀က (တပည့္)

သမဏ (ရဟန္း)

သဂၢ (နတ္ျပည္)

အႆ( ျမင္း)

မိဂ (သမင္)

သရ (ျမား)

ပါသာဏ (ေက်ာက္ေဆာင္၊ေက်ာက္တံုး)

ကကစ (လႊ)

ခဂၢ(ဓါး)

ေစာရ (သူခိုး)

ပ႑ိတ(ပညာရွိ)

(ကရုိဏ္း) (Instrumental Case)(ကရဏကာရက)

ေရးခဲ့ၿပီးတဲ့ ၀ါက်ေတြကုိပဲ ျပန္ဖတ္ၾကည့္..

ေယာက်္ားသည္ သြား၏။

ေယာက်္ားသည္ ရြာသို႕ သြား၏။

သင္ခန္းစာအသစ္မွာ ေျပာမွာက အဲဒီေယာက်္ားက ရြာကို ဘယ္လို သြားမွာလဲ၊ ဘာနဲ႕ သြားမွာလဲ ၊ ဘယ္သူနဲ႕ သြားမွာလဲ ဆိုတဲ့ ေမးခြန္းေတြအတြက္ အေျဖပါ...။ How does he go? By what? With who? ျမန္မာစကားမွာ ႏွင့္ သို႕မဟုတ္ ျဖင့္ လို႕ဘာသာျပန္ဆိုေရးသားရတဲ့ စကားလံုးမ်ိဳးကို ပါဠိဘာသာနဲ႕ ကရဏကာရကလို႕ ေခၚပါတယ္။ အလြယ္မွတ္ေတာ့ ကရုိဏ္းေပါ့..။ (သဒၵါအသံုးအႏံႈးေတြကို ေခါင္းကိုက္ေအာင္ သိပ္မမွတ္နဲ႕.. သေဘာကိုပဲ နားလည္ေအာင္ လုပ္..။)

ကဲ ေယာက်္ားက ရြာကို ရထားနဲ႕ သြားမယ္..။ျမန္မာ၀ါက်ေလး ေကာက္ေရးလိုက္ၿပီ..။

ေယာက်္ားသည္ ရြာသို႕ ရထားျဖင့္ သြား၏။

ရထ (ရထား)ဆိုတဲ့ ပါဠိစကားလံုးရဲ႕ ေနာက္မွာ ဧန (ena) ဆက္ေပးလိုက္..။

ratha+ena=rathena

ရထ+ဧန=ရေထန (ရထားျဖင့္)

ကဲ အနည္းကိန္းကရိုဏ္းေတြအမ်ားၾကီးေရးေပေတာ့

ဟတၳ+ဧန=ဟေတၳန (လက္ျဖင့္)

မဂၢ+ဧန=မေဂၢန (လမ္းျဖင့္)

ပါဒ+ဧန=ပါေဒန(ေျခေထာက္ျဖင့္)

အမ်ားကိန္းမွာေတာ့ ဧဟိ ( ehi) သို႕မဟုတ္ ဧဘိ (ebhi)ဆက္ေပးရံုပါပဲ..။

ratha+ehi=rathehi

ratha+ebhi=rathebhi

ရထ+ဧဟိ=ရေထဟိ(ရထားတို႕ျဖင့္)

ကဲ ပါဠိ၀ါက်ေလးေတြ ေရးလို႕ရသြားၿပီ..

အနည္းကိန္းဧက၀ုစ္၀ါက်

ပုရိေသာ ဂါမံ ရေထန ဂစၦတိ။

ေယာက်္ားသည္ ရြာသို႕ ရထားျဖင့္ သြား၏။

အမ်ားကိန္းဧဟု၀ုစ္၀ါက်

ပုရိသာ ဂါေမ ရေထဟိ(ဘိ) ဂစၦႏၱိ။

ေယာက်္ားတို႕သည္ ရြာမ်ားသို႕ ရထားတို႕ျဖင့္ သြားၾကကုန္၏။

ဒီမွာ ဆက္ၿပီးေတာ့ ေလ့လာရမွာက ရြာကို ရထားနဲ႕ သြားတာေတာ့ ဟုတ္ၿပီ..။ ဘယ္သူနဲ႕ အတူ သြားတာလဲ..။ စာသံေပသံဆိုရင္ေတာ့ မည္သူႏွင့္ ေပါ့..။ အဲဒီမွာႏွင့္ ဆိုတာေလးကို သတိထား...။ ႏွင့္ဆိုရင္ အတူ ဆိုတာေလး ကပ္ပါလာေလ့ရွိတယ္..။ ပါဠိမွာလည္း အတူတူပဲ ႏွင့္ လို႕ ဘာသာျပန္ရတဲ့ ကရိုဏ္းစကားလံုးရဲ႕ေနာက္မွာ သဟ သို႕မဟုတ္ သဒၶႎ ဆိုတဲ့ ပါဠိစကားေလးကို မေမ့မေလ်ာ့ထည့္ေပးရမယ္..။ ျဖင့္ လို႕ ဘာသာျပန္ရတဲ့ စကားလံုးေနာက္မွာေတာ့ အတူ ဆိုတာ ထည့္စရာမလို..။ ျဖင့္ အတူ လို႕ မသံုး..။ ႏွင့္အတူ သာ သံုးၾကေလရဲ႕..။

ဆိုၾကပါစို႕

ေယာက်္ားသည္ မိတ္ေဆြႏွင့္ အတူ ရြာသို႕ ရထားျဖင့္ သြား၏။

မိတ္ေဆြႏွင့္ (မိတၱ+ဧန=မိေတၱန)အတူ (သဟ/သဒၶႎ)

ေရးလိုက္ၾကရေအာင္..

ပုရိေသာ မိေတၱန သဟ ဂါမံ ရေထန ဂစၦတိ။

(ေယာက်္ားသည္ မိတ္ေဆြႏွင့္ အတူ ရြာသို႕ ရထားျဖင့္ သြား၏။)

ျမန္မာ၀ါက်ေလးေတြ ပါဠိလို ေရးၾကေစဗ်ား..။

1. ရဟန္းသည္ ဘုရားရွင္ကို မိတ္ေဆြႏွင့္ အတူ ဖူးျမင္၏။
2. သာ၀ကတို႕သည္ ဘုရားရွင္ႏွင့္အတူ ေက်ာင္းေတာ္သုိ႕ ၾကြၾကေလ၏။
3. ျမင္းသည္ ေခြမ်ားႏွင့္ အတူ ေတာင္သို႕ ေျပးသြား၏။
4. လူငယ္သည္ ဆီးမီးကို ေက်ာက္ခဲျဖင့္ ထု၏။
5. ကုန္သည္တို႕သည္ သမင္ကို ျမားျဖင့္ ပစ္ခတ္ၾက၏။
6. လယ္သမားတို႕သည္ တြင္းမ်ားကို လက္တို႕ျဖင့္ တူးၾက၏။
7. လူငယ္တို႕သည္ ဦးေလးႏွင့္ အတူ ေက်ာင္းသို႕ ရထားျဖင့္ သြားၾက၏။
8. ပုဏၰားၾကီးသည္ မိတ္ေဆြႏွင့္အတူ ထမင္းကို ခ်က္၏။
9. ဘုရင္သည္ ပညာရွိမ်ားႏွင့္အတူ ကြ်န္းကို ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္၏။
10. ဘုရင္တို႕သည္ သားေတာ္မ်ားႏွင့္ အတူ ရဟန္းတို႕ကို ဖူးေမွ်ာ္၏။

ခက္ခ်င္လည္း ခက္ေပလိမ့္မယ္..။ မခက္ေစနဲ႕..။

ႏွင့္နဲ႕ ျဖင့္ ကိုေတာ့ သတိမူၾကေလ..။

ႏွင့္ ဆိုရင္ အတူ (သဟ သို႕မဟုတ္ သဒၶႎ) ထည့္ေရးၾကေလ..။

(တပည့္တစ္ဦးက ပါဠိအသံထြက္ထူးျခားတာေလးေတြ ရွင္းျပေပးဖို႕ ေလွ်ာက္ထားလာပါတယ္..။ ႏိုင္ငံတကာမွာေတာ့

စ ဆ ဇ စ် ဒီေလးလံုးကို က် ခ် ဂ် ဃ် ၊

သ ကိုေတာ့ ဆ လို႕ အသံထြက္ပါေၾကာင္း..

တ ထ ဒ ဓ ဒီေလးလံုးကိုေတာ့ ဆရာဘုန္းေတာ္ၾကီးကိုယ္တိုင္လည္း ေသခ်ာေအာင္ အသံမထြက္ႏိုင္ပါေၾကာင္း..။ ဋ ဌ ဍ ဎ တို႕နဲ႕ အသံတူသေယာင္ေယာင္ရွိေပမယ့္ ဘာသာေဗဒဂုရုၾကီးမ်ားရဲ႕ အလိုအရ လံုး၀ လံုး၀ မတူပါေၾကာင္း..။)

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ(၂)

Vocabulary

အသရဆံုး ပုလႅိင္နာမ္ပုဒ္မ်ား (Masculine nouns ending in-a)

ဓမၼ(တရား/သစၥာ)ဘတၱ(ထမင္း)

ၾသဒန(ထမင္း)

ဂါမ (ရြာ)

သုရိယ(ေန)

စႏၵ(လ)

ကုကၠဳရ/သုနခ/ ေသာန(ေခြး)

၀ိဟာရ (ဘုန္းၾကီးေက်ာင္း)

ပတၱ (ခြက္)

အာ၀ါဋ (တြင္း)

ပဗၺတ (ေတာင္)

ယာစက (သူဖုန္းစား)

သိဂါလ(ေျမေခြး)

ရုကၡ(သစ္ပင္)

ပစၥဳပၸန္ၾကိယာမ်ား (Verbs in Present Tense)

့ဟရတိ (ယူသြား၏)

အာဟရတိ(ယူလာ၏)

အာရုဟတိ(တက္၏)

ၾသရုဟတိ(ဆင္း၏)

ယာစတိ(ေတာင္း၏)

ခဏတိ (တူးျဖိဳ၏)

၀ိဇၥ်တိ (ပစ္ခတ္၏)

ပဟရတိ (ပုတ္ခတ္၏)

ရကၡတိ (ေစာင့္ေရွာက္၏)

၀ႏၵတိ( ရွိခိုး၏)

Object (ကံ) (Accusative Case) (ကမၼကာရက)

သင္ခန္းစာ (၁)မွာ ေရးၿပီးသား ၀ါက်ေလးကိုပဲ တိုးၿပီး ေရးၾကမွာပါ..။

Puriso gacchati

ပုရိေသာ ဂစၦတိ။

(ေယာက်ာ္းသည္ သြား၏)

ေယာက်္ားက ဘယ္ကို သြားမွာလဲ ။ ေနရာ တစ္ခုခုကို ျပရေတာ့မွာပါ..။ သူဖုန္းစားက ေတာင္း၏ ဆိုရင္လည္း ဘာကိုေတာင္းတာလဲ ေျပာရေတာ့မွာပါ..။ အဲဒီမွာ ကံပုဒ္ (Object)ေလးတစ္ခု ထည့္ေပးမွ သိခ်င္တဲ့ မက္ေဆ့ခ္်ကို ေပးႏိုင္မွာပါ..။

အျပဳခံ၊အသြားခံ၊အေတာင္းခံဆိုတဲ့ ကံပုဒ္ျပစကားလံုးကို ကမၼကာရက(Accusative Case)လို႕ မွတ္ထားၾကတာေပါ့..။

ေယာက်္ားသည္ ေက်ာင္း(သို႕) သြား၏။

သူဖုန္းစားသည္ ထမင္း (ကို) ေတာင္း၏။

ေက်ာင္းဆိုတဲ့ စကားလံုးရဲ႕ ေနာက္မွာ (သို႕)ဆိုတဲ့ စကားလံုးဆက္၊ ထမင္းဆိုတဲ့ စကားလံုးရဲ႕ေနာက္မွာ (ကို)ဆိုတဲ့ စကားလံုးဆက္ရသလိုမ်ိဳး

ပါဠိ စကားလံုး Vihāra ေနာက္မွာ ṃ ဆက္ေပးလိုက္ရင္ အနည္းကိန္းကံပုဒ္ေတြျဖစ္ကေရာ..။

vihāra+ṃ=vihāraṃ

၀ိဟာရ+အံ=၀ိဟာရံ (ေက်ာင္းသုိ႕)

အဲဒီေတာ့ ၀ါက်အျပည့္အစံုေရးၾကည့္ၾကစို႕.။

Puriso vihāraṃ gacchati.

ပုရိေသာ ၀ိဟာရံ ဂစၦတိ။

(ေယာက်္ားသည္ ေက်ာင္းသို႕ သြား၏။)

ကံပုဒ္ေတြ အမ်ားၾကီးေရးၾကည့္ေပေရာ..။

ၾသဒန+အံ=ၾသဒနံ (ထမင္းကို)

သုနခ+အံ=သုနခံ (ေခြးကို)

ဂါမ+အံ=ဂါမံ (ရြာကို)

အမ်ားကိန္းမွာေတာ့ ၀ိဟာရ ေနာက္မွာ e (ဧ) ဆက္ေပးလိုက္ရံုပါပဲ..။

vihāra+e=vihāre

၀ိဟာရ+ဧ= ၀ိဟာေရ (ေက်ာင္းတို႕သို႕)..

ကဲ ၀ါက်တစ္ခုလံုး အမ်ားကိန္းေတြေျပာင္းၿပီး ေရးလိုက္ၾကရေအာင္..

Purisā vihāre gacchanti.

ပုရိသာ ၀ိဟာေရ ဂစၦႏၱိ။

ေယာက်္ားတို႕သည္ ေက်ာင္းတို႕သို႕ သြားၾကကုန္၏။

အနည္းကိန္းဆိုတာ ဧက၀ုစ္ (ဧက၀စန) (Singular)

အမ်ားကိန္းဆိုတာ ဗဟု၀ုစ္ (ဗဟု၀စန) (Plural) ဆိုတာလည္း သိၿပီးသားျဖစ္မယ္ ထင္တယ္..။

ကဲ ၀ါက်ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေရးလို႕ရသြားၿပီ..။

ယာစေကာ ဘတၱံ ယာစတိ။

(သူဖုန္းစားသည္ ထမင္းကို ေတာင္း၏)

ဗုေဒၶါ ဓမၼံ ဘာသတိ။

(ဘုရားရွင္သည္ တရားစကားကို ေျပာေဟာ၏။)

ျမန္မာ၀ါက်မ်ားကို ပါဠိလို ေရးၾကည့္ၾကစို႕

1. လူတို႕သည္ ေက်ာင္းသို႕ သြားၾက၏။
2. လယ္သမားတို႕သည္ ေတာင္တန္းမ်ားေပၚသို႕ တက္ၾက၏။
3. ပုဏၰားၾကီးသည္ ထမင္းကို စား၏။
4. ဘုရားရွင္သည္ ကေလးငယ္မ်ားကို ျမင္ေတာ္မူ၏။
5. ဦးေလးတို႕သည္ ခြက္မ်ားကို ယူေဆာင္သြားၾက၏။
6. သားသည္ ေခြးကို ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္၏။
7. ဘုရင္သည္ ဘုရားရွင္ကို ရွိခိုး၏။
8. ကုန္သည္သည္ လူငယ္ကို ေခၚေဆာင္လာ၏။
9. မိတ္ေဆြတို႕သည္ ပုဏၰားကုိ အရိုအေသေပးၾက၏။
10. သူဖုန္းစားတို႕သည္ ထမင္းကို ေတာင္းၾက၏။

ေအးေအးေဆးေဆးသာ ေဆာင္ရြက္ၾကေပေရာ..။ (မလုပ္ဘဲလည္း မေနၾကေလနဲ႕။)

ဓမၼဂဂၤါပါဠိသင္ခန္းစာ (၁)

ပါဠိဘာသာစကားသင္မယ္ဆိုေတာ့ ပါဠိအကၡရာေတြကို မိတ္ဆက္ေပးရပါတယ္.။ တကယ္ေတာ့ ပါဠိပဲျဖစ္ျဖစ္၊ သကၠဋပဲျဖစ္ျဖစ္ ကိုယ္ပိုင္အေရးအကၡရာ(Script) မရွိၾကဘူး။ အိႏၵိယမွာ ေဒ၀ နာဂရီ အကၡရာ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ျမန္မာအကၡရာ၊ ထိုင္းမွာ ကေမၻာဇအကၡရာ၊ သီဟိုဠ္မွာ ဆင္ဟာလီအကၡရာ၊ ကမၻာတစ္၀ွမ္းလံုးအတြက္ဆိုရင္ေတာ့ ရိုမန္(Roman)အကၡရာနဲ႕ ေရးသားၾကရေလရဲ႕..။
ပါဠိဘာသာကို ျမန္မာအကၡရာ၊ ရိုမန္အကၡရာမ်ားနဲ႕ ေရးေတာ့

ဗ်ည္း (၃၃)လံုး( Consonants )

က ခ ဂ ဃ င
k kh g gh ṅ
စ ဆ ဇ စ် ၪ
c ch j jh ñ
ဋ ဌ ဍ ဎ ဏ
ṭ ṭh ḍ ḍh ṇ
တ ထ ဒ ဓ န
t th d dh n
ပ ဖ ဗ ဘ မ
p ph b bh m
ယ ရ လ ၀
y r l v
သ ဟ
s h
ဠ အံ ( _ံ )
ḷ ṃ

သရ (၈) လံုး (Vowels)

အ အာ ဣ ဤ ဥ ဦ ဧ ၾသ
- - ါ -ိ -ီ -ု -ူ ေ- ေ- ာ
a ā i ī u ū e o
သင္တန္းသားေတြအတြက္ သင္ရိုးစာအုပ္အျဖစ္ သီရိလကၤာႏိုင္ငံထုတ္ ပါဠိအေျချပဳ (Pali Primer)စာအုပ္ေလးကို သတ္မွတ္ထားပါတယ္။ ေပ်ာ္ေပ်ာ္လြယ္လြယ္နဲ႕ အဆင့္တက္သြားတဲ့ နည္းျပစာအုပ္ေလးမို႕ အေျခခံက စၿပီး ပါဠိဘာသာကို သင္ယူလိုသူမ်ားအတြက္ အေထာက္အကူအမ်ားၾကီးေပးပါလိမ့္မယ္.။
ပထမဆံုး သင္ခန္းစာအတြက္ သိထားရမယ့္ ပါဠိစကားလံုးေလးေတြ ဖတ္ခိုင္းလိုက္ပါတယ္။ ပါဠိဘာသာသင္ရင္ အလြယ္ဆံုးစကားလံုးေတြက အ-သရနဲ႕ ဆံုးတဲ့ (Ending in A) ပုလႅိင္ (Masculine) နာမ္ပုဒ္ (Noun)ေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။
ပါဠိဘာသာမွာ လိင္ (Gender ) သံုးမ်ိဳးရွိတဲ့အတြက္ ပုလႅိင္ ( Masculine ) ဣတၳိလိင္ (Feminine) နပံုလိင္ (Neuter)တို႕အေၾကာင္းနည္းနည္းရွင္းျပလိုက္ေတာ့ သေဘာေပါက္ျမန္ၾကတာ ေတြ႕ရတယ္။
ပါဠိေ၀ါဟာရနဲ႕ဆိုရင္ေတာ့ ၀ိသဒါကာရ (ရွင္းျပရတာလြယ္တဲ့) စကားလံုးေတြက ပုလႅိင္၊
အ၀ိသဒါကာရ (ရႈပ္တဲ့ )စကားလံုးေတြက ဣတၳိလိင္
ေန၀၀ိသဒါ နာ၀ိသဒါကာရ (မရႈပ္မရွင္း) စကားလံုးေတြက နပံုလိင္ေပါ့..။
ေယာက်္ာ၊ မိန္းမ မိန္းမလ်ာဆိုတာေတြနဲ႕ ဆက္စပ္ၿပီး ခြဲျခားတာမဟုတ္ေၾကာင္းပါ..။

Vocabulary

အသရဆံုး ပုလႅိင္နာမ္ပုဒ္မ်ား (Masculine nouns ending in-a)

အသရနဲ႕ ဆံုးတဲ့ (Ending in A) ပုလႅိင္ (Masculine) နာမ္ပုဒ္ (Noun)စကားလံုးေလးေတြ မွတ္ၾကမယ္
ဗုဒၶ/ တထာဂတ/ သုဂတ (ဘုရား) buddha
ကႆက (လယ္သမား) kassaka
၀ါဏိဇ (ကုန္သည္) vaṇija
ျဗဟၼဏ (ပုဏၰား) brahmaṇa
မာတုလ (ဦးၾကီးဦးေလး) mātula
ကုမာရ (လူငယ္) kumāra
ပုတၱ (သား) putta
ဘူပါလ (ဘုရင္) bhūpāla
သဟာယ/သဟာယက/ မိတၱ (သူငယ္ခ်င္း) sahāya/ sahāyaka / mitta
၀ါက်တစ္ခုေရးမယ္ဆိုရင္ မျဖစ္မေန ၾကိယာစကားလံုးေလးေတြက သိဖို႕ လိုအပ္လာၿပီ...

အေျခခံ ပစၥဳပၸန္ၾကိယာမ်ား (Verbs in Present Tense)

ဘာသတိ (ေျပာ၏) bhāsati
ပစတိ (ခ်က္၏) pacati
ကသတိ (ထြန္ယက္၏) kasati
ဘုဥၨတိ (စား၏) bhuñjati
သယတိ (အိပ္၏) sayati
ပႆတိ( ျမင္၏ ) passati
ဆိႏၵတိ (ျဖတ္၏) chindati
ဂစၦတိ (သြား၏) gacchati
အာဂစၦတိ (လာ၏) āgacchati
ဓါ၀တိ (ေျပး၏) dhāvati

Subject (ကတၱား) (Nominative Case) (ကတၱဳကာရက)

ကတၱားကို တြဲဘက္ၾကိယာနဲ႕ သင္ေပးလိုက္ပါတယ္။
အဲဒါကို လြယ္လြယ္နားလည္ဖို႕ ျမန္မာလို စကားလံုးေလးေတြ ေရးခ်လိုက္တယ္.။
ေယာက်္ား--- သြား----။
အကၡရာ(Letter)ေလးေတြ သိမွ စကားလံုး (words)ေလးေတြ ေရးႏိုင္ဖတ္ႏိုင္ၾကမွာပါ။ လံုေလာက္တဲ့ မက္ေဆ့ခ်္တစ္ခုေပးခ်င္ရင္ေတာ့ အဲဒီသိထားတဲ့ စကားလံုးေလးေတြ အသံုးျပဳၿပီး ၀ါက် (Sentence) တည္ေဆာက္ရပါလိမ့္မယ္။
ပါဠိလိုဆိုေတာ့ အကၡရ (letter) ပဒ (word) နဲ႕ ၀ါက် (sentence)တို႕ပါပဲ..။
ေယာက်္ား+သည္=ေယာက်္ားသည္
သြား+၏=သြား၏။
ေယာက်္ား ဆိုတဲ့ စကားလံုးေနာက္မွာ သည္ ဆိုတာေလးျဖည့္။
သြား ဆိုတဲ့ စကားလံုးေနာက္မွာ ၏ ဆိုတာေလး ဆက္ေတာ့
ေယာက်္ားသည္ သြား၏။
၀ါက်တစ္ခုျဖစ္သြားပါၿပီ။
ဒီလိုပဲ ပါဠိစကားလံုးေလးေတြ သိေနၿပီဆိုေတာ့ အနည္းကိန္း ကတၱား၀ါက်ေရးမယ္ဆိုရင္ နာမ္ပုဒ္စကားလံုးရဲ႕ ေနာက္မွာ ၾသ (o)သရေလးဆက္ေပး။ ၾကိယာမူရင္းပုဒ္ေတြရဲ႕ ေနာက္မွာေတာ့ တိ(ti) ဆိုတာေလး ဆက္ေပးလိုက္..။
ၾကိယာမူရင္းပုဒ္ဆိုလို႕ ရႈပ္မသြားနဲ႕ဦး..။
ဘာသ (ေျပာ) ပစ (ခ်က္) ဂစၦ (သြား) အဲဒါေလးေတြ ေျပာတာ။ ေနာက္က တိ (ti ) ဆိုတဲ့ ေနာက္ဆက္ေလးျဖည့္လိုက္မွ ၾကိယာပီပီျဖစ္သြားတာ..။
ျမန္မာမွာ ေျပာ၊ခ်က္၊သြား ဆိုလို႕ မျပည့္စံုသလိုမ်ိဳးပဲ..။ ေနာက္က '' ၏ '' ဆိုတာေလး ဆက္ေပးလိုက္ေတာ့ ေျပာ၏၊ ခ်က္၏။ သြား၏။ လို႕ အဂၤါစံုစံု ၾကိယာပုဒ္ေလးေတြ ျဖစ္သြားတယ္..။
Purisa+o=puriso
gaccha+ti=gacchati
Puriso gacchati.
ပုရိေသာ ဂစၦတိ။ (ေယာက်္ားသည္ သြား၏)
သြားတဲ့ သူ (ေယာက်္ား)ဟာ ကတၱား (Subject)ပါပဲ။ ကတၱားအေၾကာင္းေျပာတဲ့ ၀ါက်ေတြကို ကတၱဳကာရက၀ါက်ေတြလို႕ သဒၵါက်မ္းေတြက ဆိုပါတယ္။ အဂၤလိပ္လိုေတာ့ Nominative Case ေပါ့..။ အမ်ားကိန္းေရးမယ္ဆိုေတာ့ ကတၱားနာမ္ပုဒ္ေနာက္မွာ အာ(ā) ဆက္ေပးၿပီး ၾကိယာပုဒ္ေနာက္မွာေတာ့ ႏၱိ (nti) ဆက္ေပးလိုက္ရံုပါပဲ..။
ျမန္မာစကားမွာ တို႕သည္ နဲ႕ ကုန္၏ ဆိုတာ ဆက္ေပးသလိုပဲလို႕ လြယ္လြယ္မွတ္ၾကေပေတာ့..။ (ခက္ေအာင္ မစဥ္းစားေၾကး)
Purisa+ā=Purisā
gaccha+nti=gacchanti
Purisā gacchanti.
ပုရိသာ ဂစၦႏၱိ။ (ေယာက်္ားတို႕သည္ သြားကုန္၏)
ျမန္မာ၀ါက်ေတြကို ပါဠိလို ဘာသာျပန္ၾကည့္ပါဦး..။

1. သားတို႕သည္ ေျပးကုန္၏။
2. ဦးေလးသည္ ျမင္၏။
3. ဘုရားသည္ ၾကြလာ၏။
4. လူကေလးတို႕သည္ စားၾက၏။
5. ကုန္သည္တို႕သည္ သြားၾက၏။
6. လူသည္ အိပ္၏။
7. ဘုရင္တို႕သည္ ၾကြခ်ီကုန္၏။
8. ပုဏၰားသည္ ျဖတ္၏။
9. မိတ္ေဆြတို႕သည္ စကားေျပာၾက၏။
10. လယ္သမားသည္ လယ္ထြန္၏။
11. ကုန္သည္သည္ လာ၏။
12. သားတို႕သည္ ျဖတ္ၾက၏။
13. ဦးေလးတို႕သည္ ေျပာၾက၏။
14. လူကေလးသည္ ေျပး၏။
15. မိတ္ေဆြသည္ ေျပာ၏။
16. ဘုရားရွင္သည္ ျမင္ေတာ္မူ၏

ဘာသာျပန္ၿပီးရင္ ဆရာသမားဆီသာ ရဲရဲၾကီးပို႕လိုက္ၾကေပေရာ..။ အင္မီဂေရးရွင္းျဖတ္သေလာက္ မခက္ပါဘူး..။